Berichten

De gemeente Den Haag en gebiedsontwikkelaar BPD hebben 25 maart 2016 een overeenkomst getekend voor de start van de ontwikkeling van een nieuwe, stedelijke wijk genaamd Proeftuin Erasmusveld. Deze wijk komt in de groene zone tussen Den Haag Zuid-West en Wateringse Veld.
Energiezuinige woningen, collectieve tuinen, deel-auto’s en een energiecoöperatie voor bewoners kenmerken straks de wijk. Bovendien hebben belangstellenden de mogelijkheid om mee te denken over de inrichting van deze nieuwe leefomgeving.
Met Proeftuin Erasmusveld wordt de herontwikkeling aangeduid van voormalige volkstuincomplexen tot een nieuwe buurt met ongeveer 350 woningen. Het plan van BPD voor deze ontwikkeling bouwt voort op het eind 2008 vastgestelde Masterplan Erasmusveld-Leywegzone en past binnen de ambitie van de gemeente om gebiedsontwikkelingen meer faciliterend te ondersteunen. De gemeente en BPD werkten eerder samen aan de ontwikkeling van het naastgelegen Wateringse Veld in dezelfde pps-vorm: Ontwikkelcombinatie Wateringse Veld (OCWV).
Bron: vastgoedmarkt.nl

De aanleg van een natuurpark dat met 7.000 zonnepanelen ook zonnestroom gaat produceren bij het dorp Hengelo in de Gelderse gemeente Bronckhorst is van start gegaan. Op 29 maart vindt de officiële bouwstart plaatst van NL Solarpark De Kwekerij, maar er wordt inmiddels al voorbereidend werk verricht.
Zo wordt de omheining, die gaat bestaan uit een meidoornhaag met een hekwerk, van het zonnepark al aangelegd. Daarna komt de plaatsing van de panelen en het inzaaien van het groen. Naar verwachting opent het project na de zomer.
Uniek 
Het project is uniek in zoverre dat het een natuurpark probeert te combineren met een zonnepark. Zonnepanelen worden in een vijver geplaatst waar ruimte is om te picknicken. Er zijn wandelpaden en natuurlijke speelplekken tussen de zonnepanelen. Ook een kleine schaapskudde moet z’n plek in het park gaan vinden.
“Voor inwoners wordt het een bijzondere plek om te recreëren en ze kunnen er hun duurzame zonnestroom afnemen”, aldus wethouder Jan Engels.
Eigen huis en tuin 
In het project werken gemeente, NL Solarpark De Kwekerij BV, Sunwatt De Kwekerij BV en NL Greenlabel, van Eigen Huis en Tuin-presentator Lodewijk Hoekstra, samen. De gemeente stelt de grond beschikbaar en vangt hiervoor een pachtvergoeding.
NL Solarpark De Kwekerij is de ontwikkelaar van het groenpark, Sunwatt De Kwekerij is de exploitant van het zonne-energiepark en NL Greenlabel zorgt voor de landschappelijke inpassing.
Bron: groenecourant.nl

De gemeente Leiden heeft één miljoen euro beschikbaar gesteld voor het verduurzamen van Leidse scholen. Het gaat daarbij om basisscholen, middelbare scholen en scholen voor speciaal onderwijs. Het geld wordt verstrekt via een leenregeling, in de komende jaren zullen de scholen het geld terug moeten betalen.
Het geld zal geïnvesteerd worden in het beter isoleren van schoolgebouwen of het plaatsen van een groen dak of zonnepanelen. “In de afgelopen weken hebben we per schoolgebouw gekeken welke maatregelen er nodig zijn”, aldus wethouder Frank de Wit, “vervolgens gaan we nu kijken hoe we dat kunnen financiëren. We zijn de eerste gemeente die dit soort leningen verstrekt. Ik ben trots op deze voortrekkersrol.”
De ambitie van de gemeente om scholen te verduurzamen, maakt deel uit van de Leidse Duurzaamheidsagenda 2016-2020. Daarin zijn dit soort doelstellingen vastgesteld op het gebied van duurzaamheid.
Bron: sleutelstad.nl

Interview met voorzitter Laila Driessen en programma manager Hannie Korthof
Dat stelt Laila Driessen, burgemeester van Leiderdorp en enthousiast voorzitter van De Groene Cirkel Bijenlandschap. We spreken haar samen met Hannie Korthof, programmamanager
Driessen: ‘Even een stukje geschiedenis: Groene Cirkels zijn een initiatief van Heineken, de provincie Zuid Holland en kennispartner Alterra Wageningen. De oorspronkelijke ambitie van Heineken was om vanuit het duurzaamheid denken een volledig klimaat neutrale brouwerij te bouwen én een aangename leefomgeving in de regio Zoeterwoude te creëren. Zo ontstond een overlegplatform dat later de ‘Groene Cirkel’ is gaan heten’.
Inmiddels is de Cirkel uitgebreid met andere bedrijven, gemeenten en agrarische organisaties. Er worden programma’s opgezet rond de onderwerpen energie, water, grondstoffen, mobiliteit en leefomgeving. Daarbij is de natuur telkens het uitgangs- en ijkpunt. De Groene Cirkel functioneert nu als een platform voor bedrijven, ondernemers en kennisinstellingen in de regio. Door het verbinden van partijen worden er – in de woorden van mevrouw Driessen – ‘unieke projecten van wereldklasse ontwikkeld’.
Vijf thema’s en de kracht van de natuur
Een duurzame samenleving leeft van hernieuwbare energiebronnen en heeft haar materiaalstromen in kringlopen georganiseerd, vergelijkbaar met een natuurlijk ecosysteem. Groene Cirkels zetten  daarom ecosysteemdiensten centraal, waarbij de natuur wordt verbonden met private en publieke belangen.
Programmamanager Korthof: ‘om een duurzame regio te creëren, moet er op meerdere terreinen tegelijk worden gewerkt. De Groene Cirkel kiest als strategie: klein beginnen, groot eindigen’.
De partnership wordt uitgebouwd rond vijf thema’s:

  1. Stimuleren van duurzame energie en reductie broeikasgasemissies
  2. Verzekeren van voldoende en goed water
  3. Sluiten van grondstofkringlopen
  4. Verduurzamen mobiliteit en logistiek
  5. Verbeteren van de leefomgeving en versterken van biodiversiteit

De Groene Cirkel Bijenlandschap
In de Groene Cirkel Bijenlandschap wordt thema nr. 5 uitgewerkt. In deze cirkel werken wetenschap, overheden, bedrijfsleven, beheerders van gebieden en maatschappelijke organisaties samen met boeren, imkers en burgers. Het doel is om de wintersterfte van de Honingbij en de achteruitgang van de Hommel en Wilde Bij terug te dringen. Dat kan door meer voedsel en nestgelegenheid te bieden, het landschap aantrekkelijker te maken, kleur te geven en behoedzaam om te gaan met chemische middelen.
Laila Driessen spreekt over de ambities van de cirkel. ‘We willen tot een brede samenwerking komen en werken aan een regionaal netwerk met bloemrijke tuinen, erven, parken, bermen, bedrijfsterreinen, recreatie- en natuurgebieden en nestgelegenheid voor insecten. Een netwerk dat honing oplevert en er mooi uit ziet. We hebben een concreet doel: we gaan er samen voor zorgen dat in het gebied Alphen – Zoetermeer – Leiden de wintersterfte onder Honingbijen onder de 10% komt te liggen. Daarmee willen we de bestuiving van landbouwgewassen en van wilde planten in de regio voor de toekomst veilig stellen. Zo werken we samen aan de versterking van de natuurlijke hulpbronnen in de regio. Het verhaal is eenvoudig: bijen zijn een kritische soort. Als het goed gaat met de bijen, gaat het goed met natuur!’.
Wintersterfte bijen baart zorg
Hannie geeft aan dat de jarenlange hoge wintersterfte van de Honingbij veel zorgen baart. ‘Ook wilde bijen en hommels zijn in delen van ons gebied nauwelijks meer te vinden. Dat komt doordat nectar- en stuifmeelrijke planten en bloemen zijn verdwenen. Maar ook door het gebruik van bestrijdingsmiddelen en het verdwijnen van geschikte nestgelegenheid. Onze Cirkel Bijenlandschap vindt dat het de hoogste tijd is om het tij te keren. De rol van bijen is bestuiven, nu en in de toekomst. Daarvoor zijn verschillende soorten bestuivende insecten belangrijk. In Nederland komen ca. 350 verschillende wilde bestuivende insectensoorten voor. Door variatie in bloemvormen, kelkdiepte en bloeiseizoen zijn er ‘gespecialiseerde insecten’ nodig. Ook moeten de dieren tegen een stootje kunnen. Goed en slecht weer, een vroeg of laat voorjaar enz. Daarom is een grote diversiteit aan bijen, hommels en zweefvliegen belangrijk. Daarmee is bestuiving toekomstbestendig’.
Driessen: ‘Dat is zeker heel belangrijk, maar daarnaast is diversiteit ook gewoon heel mooi. Bloemrijke bermen, graslandjes, hagen en bomen zijn niet alleen een voedselbron voor bestuivende insecten. Ze geven kleur en geur aan de omgeving waarin we leven en maken die interessanter. We zullen er ook steeds meer soorten vlinders en vogels zien. Ik vind dat een concept als ‘de levende tuin’ dat door de groene sector wordt gepropageerd, op een geweldige manier aansluit op het denken binnen onze Cirkel’.
Bijen spreken tot de verbeelding
Iedereen kent de honingbij als producent van honing. En veel mensen zijn bezorgd over de achteruitgang van de honingbij. Door een bijvriendelijk landschap te ontwikkelen scheppen we voorwaarden voor de overleving van deze soort en kunnen we blijven genieten van honing uit eigen streek.
De Groene Cirkel Bijenlandschap wil met zijn programma laten zien dat het niet heel erg moeilijk is iets voor bestuivers doen. Burgers, gemeentes, provincies en bedrijven tuinen, parken, bedrijventerreinen of stukken natuur beheren, kunnen een bijdrage leveren. Het gazon bloemrijk inzaaien helpt al. Echt zoden aan de dijk zet het wanneer er door meerdere partijen wordt samengewerkt bij het bijvriendelijker maken van tuinen of bedrijfsterreinen. Idealiter ontstaat er in een regio door samenwerking op landschapsniveau een robuust netwerk voor bijen, hommels en zweefvliegen waardoor de bestuiving en daarmee de productie van honing verzekerd wordt.
Nieuwe vorm van samenwerking
Driessen: ‘we werken aan een voor Nederland nieuwe vorm van samenwerken in een regio. Overheden, bedrijven, burgers, wetenschap, terreinbeheerders enz. nemen samen hun verantwoordelijkheid. De basis voor de samenwerking is het gedeelde besef – een gevoel van urgentie – dat er energiek en resultaatgericht moet worden samengewerkt als we de bijensterfte willen keren. Voor mij als bestuurder is dat een heel interessante ontwikkeling waaraan ik graag bijdraag’.
De Groene Cirkel Bijenlandschap heeft al een aantal projecten ontwikkeld en uitgevoerd. Via onze site ‘De Groene Stad’ zullen wij u van deze projecten op de hoogte houden!
Zie ook Groene Cirkels: http://www.groenecirkels.nl/nl/groenecirkels.htm
 

Het ingenieurs- en adviesbureau Movares gebruikte het evenement Future Green City om zijn nieuwe tool te lanceren: De Gezonde Stad.
Volgens stedenbouwkundige Nicole van der Waart biedt deze tool steden hulp om hun gebouwde omgeving ook leefbaar te houden. “Steeds meer mensen trekken naar de steden toe. Dit gaat echter ten koste van de gezondheid, want volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek is de gemiddelde levensverwachting in steden lager en neemt het aantal (chronische) zieken toe.”
De tool De Gezonde Stad kan steden hulp bieden bij een gezonde inrichting, geeft ze aan. “Hierbij zijn 3 aspecten van belang: een gezonde omgeving, een gezonde levensstijl en welbevinden.” Volgens haar ligt de voornaamste oplossing in het groen. “Voeg natuur toe aan de stad op allerlei manieren. Zo beschikt de spoorwegoverkapping bij NS-station Barendrecht over een dakpark en ligt er een sportveld op het dak van de Amsterdamse studentencampus Amstelhome.”

Tijdens het evenement Future Green City stond de leefbare stad centraal. Het vond plaats van 24 tot en met 26 november in de Brabanthallen in ‘s-Hertogenbosch.
 
Bron: Duurzaamgebouwd

Op dinsdag 24 november, tijdens het vakevent Future Green City in ‘s-Hertogenbosch, is de Green Deal ondertekend voor de realisatie van 1.000 hectare nieuwe stedelijke natuur. Branchevereniging VHG en NL Greenlabel zetten hiervoor hun handtekening, samen met vertegenwoordigers van het ministerie van Economische Zaken, het ministerie van Infrastructuur en Milieu, de Vereniging Nederlandse Gemeenten, de Vlinderstichting en Bureau Regelink Ecologie en Landschap.
De samenwerkende partners in deze Green Deal stellen zich tot doel minimaal 1.000  natuurvriendelijk beheerde hectares te ontwikkelen in stad en dorp. Dat is goed voor de biodiversiteit en het leefklimaat in de stad. Bovendien biedt het kansen om meer kennis en ervaring op te doen met chemievrij onkruidbeheer, duurzaam inkopen en burgerparticipatie.
Groen dicht bij huis
De heer Roel Feringa, ondertekende de Green Deal namens het ministerie van Economische Zaken en merkte daarbij op dat dit de dertigste overeenkomst is op het gebied van natuur. “Het is goed dat deze deals vanuit de maatschappij ontstaan. Het is zó belangrijk dat we natuur in en om de verstedelijkte omgeving vormgeven. Voor veel mensen begint het besef van natuur immers dicht bij huis. De hovenier kan de mensen laten zien dat het kan, dat groen mooi is om van te genieten.”
Burgerparticipatie
Voor VHG-directeur Egbert Roozen onderstreept de Green Deal de waarde van groen en natuur in de stad. De branchevereniging zal het concept van De Levende Tuin inbrengen als basis voor verduurzaming. Ook biedt het project kansen om een visie op te stellen op burgerparticipatie bij de aanleg en het onderhoud van stedelijke natuur. Al eerder opperde VHG dat dit in de vorm van een groencoöperatie zou kunnen, waarin burgers, bedrijven en overheden samenwerken. “De kennis die we hiermee opdoen, zullen we aan onze achterban communiceren. Zo brengen we het vakmanschap van de groenprofessional naar een nog hoger plan”, aldus Roozen.
Natuurlijk en duurzaam groen
Enkele tientallen gemeenten hebben al hun interesse laten blijken voor deelname aan dit project. Nico Wissing van NL Greenlabel ziet volop kansen om in wijken en buurten duurzame en verantwoorde stedelijke natuur te brengen. “Met de juiste materialen en planten kun je een groene omgeving creëren die aantrekkelijk is voor jong en oud en die bijvoorbeeld ook zorgt voor verkoeling en waterberging.” Lodewijk Hoekstra o.a. bekend van Eigen Huis & Tuin, maar ook medefounder van NL Greenlabel, vult aan “het gaat erom dat we als mens de balans gaan vinden met de natuur en deze Green Deal levert daar een belangrijke bijdrage aan.”
 
Bron: VHG

Het klimaat verandert: droge gebieden worden droger; natte gebieden natter. Weersextremen nemen toe. In Nederland valt soms evenveel regen in een uur als vroeger in een maand! De stenen stad heeft haar bewoners nodig om groener, duurzamer én rainproof te worden. Hoe zit dat? One World zette de problemen en de oplossingen op een rij.
Lees hier meer.

Europa investeert in natuuroplossingen
“In Brussel praten we niet alleen over leefbare, duurzame steden, we investeren er ook in”. Dat zei gastspreker Kurt Vandenberghe gisteren tijdens de Groene Poortbijeenkomst in Den Haag. Vandenberghe is Directeur Climate Action and Resource Efficiency bij de Europese Commissie. In het kader van Horizon 2020 heeft de Europese Commissie een nieuw programma gelanceerd: ‘Nature Based Solutions in Renaturing the Cities’. Er is 250 miljoen euro beschikbaar voor grootschalige demonstratieprojecten.
Vandenberghe gaf aan dat de Europese Commissie ruim 20 jaar heeft geïnvesteerd in onderzoek naar onder andere biodiversiteit. “We hebben veel kennis opgedaan. Nu is het tijd die te kapitaliseren en te investeren in natuuroplossingen. Als we daar een Europese Agenda voor maken, kunnen we er schaalgrootte en reikwijdte aan geven en zo nog meer investeerders betrekken. We gaan dat doen samen met wetenschap, overheid, bedrijfsleven en burgers.” Ook sprak Vandenberghe de hoop uit dat Nederland deze visie volgend jaar bij haar voorzitterschap van de Europese Unie zal ondersteunen.
Grootschalige aanpak
Het programma Nature Based Solutions is ontwikkeld door een expertgroep waaraan ook VHG-directeur Egbert Roozen heeft deelgenomen. Het plan beoogt een systematische aanpak, die niet alleen gericht is op technologische innovaties, maar ook nieuwe businessmodellen onderzoekt. Bovendien zal innovatie op bestuurlijk en regelgevend niveau nodig zijn. Verder richt het programma zich op het ontwikkelen van nieuwe kennis en vaardigheden en op sociale innovaties.
Interessante spin-off
Met nadruk stelde Vandenberghe dat het programma tot doel heeft om nieuwe natuuroplossingen te ontwikkelen die Europees en zelfs mondiaal toepasbaar zijn. Ik voorspel dat dat veel interessante spin-off gaat opleveren, ook voor ondernemers in de Nederlandse groenbranche.”
Blij met Europa
Tweede Kamerlid Henk Leenders (PvdA) toonde zich verheugd over dit plan. “We zijn in Nederland niet altijd blij met Europa, maar het Europese natuurbeleid is beter dan het Nederlandse beleid ooit is geweest.” Leenders kondigde aan dat hij het Kabinet gaat bevragen over het Nature Based Solutions-rapport. Bovendien is hij van plan een initiatiefnota te maken om alle groene initiatieven in kaart te brengen die er momenteel in Nederland worden ontplooid.
Coalities
“Hier ligt een enorme kans die we samen moeten oppakken”, reageerde VHG-directeur Egbert Roozen. “Europa agendeert, wij kunnen het nationaal invullen en uitrollen. Ook op lokaal niveau kan men aanhaken. Laten we om tafel gaan en coalities vormen”
 


Beelden: Henk Snaterse fotografie

Vergroening van de bebouwde omgeving was hoofdthema tijdens de goedbezochte ‘Dag van de Stadslandbouw’, een grootse manifestatie in de Brabanthallen in ’s-Hertogenbosch op 4 juni jl. Alle denkbare aspecten, kansen en opties voor de verbinding van stad en agrarische omgeving kwamen aan de orde. Egbert Roozen, directeur van Branchevereniging VHG greep de gelegenheid aan om voor een gehoor van vertegenwoordigers van gemeenten en diverse organisaties in de sfeer van groen, landbouw en natuur de mogelijkheden en voordelen van de inzet van VHG-hoveniers onder de aandacht te brengen.
Aan de hand van praktische voorbeelden van duurzame groene toepassingen verzorgde Egbert Roozen, samen met Rob Luyk van Binder Groenprojecten, een workshop tijdens deze dag. Roozens verhaal had met name betrekking op het VHG concept van ‘de Levende Tuin’, waarbij bij de aanleg van een groene tuin ook gelet wordt op duurzaamheidsaspecten zoals de leefmogelijkheden voor kleine dieren en het hergebruik van materiaal en planten. Ook het groeiende aantal burgerinitiatieven op het gebied van groen, en de koppeling met ‘de Levende Tuin’ kwam aan de orde.
De workshop riep bij deelnemers vragen op als ‘Hoe start ik een burgerinitiatief en motiveer ik mijn burgers hiervoor? en ‘Op welke manier kan er door burgers, overheid en groene ondernemers samengewerkt worden binnen een groen-coöperatie?’. Aan de hand van enkele sprekende praktijkvoorbeelden konden Roozen en Luyk meer duidelijkheid verschaffen en wisten zij de aanwezigen tot aan het einde te boeien.

De Groene Stad in gesprek met Harm Horlings over de enorme meerwaarde van groen en de uitdagingen waar de groene sector op dit moment – internationaal- voor staat.

Harm Horlings is geen onbekende naam in het groene wereldje. Zo is hij voorzitter van de Vereniging Duurzame Boomkwekers Nederland, is hij bestuurslid van Anthos, de Koninklijke handelsbond voor boomkwekerij- en bolproducten en werkte hij jarenlang voor verschillende bedrijven binnen de groene sector. Inmiddels heeft hij zijn eigen bedrijf opgezet -Closer to Green – en geeft hij daarnaast workshops en lezingen over de economische waarde van groen.
Zonder bomen geen leven
Tijdens zijn werk en in zijn lezingen benadrukt Horlings het keer op keer: ‘Mensen, realiseren we ons wel hóe groot de waarde van ons openbaar groen – en in het bijzonder onze bomen- eigenlijk is? Groen bewijst zijn meerwaarde op zoveel vlakken: mensen herstellen sneller in een groene omgeving, mensen werken er prettiger en effectiever en huizen worden meer waard wanneer ze omringd zijn door groen’. Deze boodschap, de filosofie die ook de basis is achter de Groene Stad, kan volgens Horlings niet vaak en hard genoeg worden herhaald: ‘Er liggen hier zowel kansen voor burger als overheid. Zonder dat het veel kost, kunnen we veel bereiken. Denk bijvoorbeeld maar eens aan de enorme reductie in zorgkosten die gerealiseerd kan worden met een doordachte inzet van groen in ons zorgstelsel.’

‘Ons Nederlandse bomenbestand is goud waard. Als we alle bomen in één keer zouden moeten vervangen, zou dat ons 30 miljard euro kosten’

 
Kapitaliseren van groen
‘Het is niet echt waar je dagelijks bij stil staat, maar bedenk je maar eens dat wanneer we al onze Nederlandse bomen in één keer zouden moeten vervangen, dat ons 30 miljard zou kosten. We zouden dus soms wel wat zuiniger mogen omspringen met onze bomen. De feitelijke waarde van ons bomenbestand ligt volgens Horlings zelfs nog hoger: ‘Uit onderzoek dat gedaan is in New York City is gebleken dat elke dollar die in groen wordt geïnvesteerd, de stad uiteindelijk vijf dollar oplevert. We hebben dus in feite goud in handen.’
Internationale boodschap
De stichting iVerde, waar Anthos één van de oprichters van is, tekende deze week een samenwerkingsovereenkomst met Flora Holland. Binnen dit programma – de Groene Agenda- worden innovatieve en in de praktijk goed hanteerbare groenconcepten ontwikkeld. De focus ligt op groen in en om de bebouwde omgeving met als uitgangspunt de positieve effecten van groen op gezondheid en welbevinden. Ook internationaal wordt deze boodschap verder uitgerold, bijvoorbeeld via de European Nurserystock Association (ENA) en de Europese Commissie.
Schaamgroen
Hoe het volgens Horlings juist niet moet, is de manier waarop sommige grote organisaties op dit moment duurzaam bezig menen te zijn. ‘Dan zie ik bijvoorbeeld dat een grote bank of verzekeraar bossen gaat herplanten in Peru, ter compensatie van hun niet-duurzame handelen hier. Schaamgroen, noem ik dat. In mijn beleving ben je dan namelijk niet actief met échte verandering binnen je organisatie bezig.’
Groene hobby’s
Een grote hobby van Horlings is het fotograferen van groen. Horlings: ‘Voor de mediafiler op de iVerde website ben ik op dit moment bezig innovatieve groentoepassingen te fotograferen. Te denken valt daarbij aan foto’s van groen rondom ziekenhuizen en scholen. Foto’s die de relatie groen-welbevinden uitdrukken. Binnenkort zijn die dus te vinden in het mediabestand van iVerde, waar journalisten gratis groen beeldmateriaal vandaan kunnen halen.’
Een andere liefhebberij van Horlings is weliswaar ook groen-gerelateerd, maar wel van een andere orde. Hij verstaat namelijk de kunst om horoscopen te trekken aan de hand van de Keltische Boomkalender. De oude Kelten gingen ervanuit dat je karakter wordt bepaald door de eigenschappen van je levensboom: de boom die ‘heerst’ over jouw geboortedatum.