Wat is De Groene Stad Charta?

Deze tijd stelt bijzondere eisen aan verantwoordelijke bestuurders en ondernemers in ons land. De uitdaging is om bij een groeiende bevolking de leefbaarheid van onze steden op peil te houden en de landelijke gebieden te ontzien en vitaal te houden en om onze welvaart te bestendigen. De aanzienlijke groei van onze bevolking vergt het bouwen van ca. 900.000 nieuwe woningen, het in banen leiden van de toenemende verkeersstromen, ruimte te geven aan ondernemers en zo voort. Dat alles met in het achterhoofd de ambitie om de klimaatdoelen van Parijs te halen. Dat vergt veel aandacht voor innovatieve technologische ontwikkelingen op het gebied van energie, mobiliteit, lucht- en waterkwaliteit en de woon- en werkomgeving. Er bestaat groeiende maatschappelijke consensus over de noodzaak onze natuur en het klimaat te ontzien. Maar ook neemt het vertrouwen toe dat we op basis van goede samenwerking en de gevoelde noodzaak om tot oplossingen te komen, deze uitdagingen het hoofd kunnen bieden. Duurzaam ondernemen, klimaatadaptatie en het bevorderen van biodiversiteit zijn verschillende invalshoeken voor het bereiken van één doel: het leefbaar houden van ons land in een tijd waarin het intensieve gebruik van onze ruimte toeneemt.
Stichting De Groene Stad
Wij gebruiken het begrip De Groene Stad in overdrachtelijke zin. Een groene stad of een groene stedelijke regio is meer dan een stad met veel plantsoenen en parken. Het is een woon- en werkomgeving waarin bewust wordt stilgestaan bij de toegevoegde waarde van natuurlijk groen aan de gezondheid, de omgeving van scholen en zorginstellingen, bedrijventerreinen en het vitaliseren van binnensteden. Stichting De Groene Stad neemt dan ook met respect kennis van de vele verduurzamingsinitiatieven. De Groene Stad is er echter ook ervan overtuigd dat ‘natuurlijk groen’ op een kosteneffectieve manier een belangrijke bijdrage kan leveren aan het realiseren van de ambities. Ze stelt zich ten doel haar kennis over en ervaring met de toepassing van ‘groen’ samen te vatten, toegankelijk te maken en actief te communiceren. Het doel is niet alleen het stimuleren van ‘groener denken’ bij verantwoordelijke bestuurders, politici en ondernemers, maar ook het leveren van inhoudelijk bijdragen aan lopende programma’s en projecten.
Kennis- en inspiratie
Stichting De Groene Stad is een kennis- en inspiratieplatform. In het begrip De Groene Stad komt ons streven naar een attractieve, gezonde leefomgeving tot uitdrukking. Door het geven van voorlichting via verschillende kanalen en platforms, het uitlichten van succesvolle praktijkvoorbeelden, het monitoren en communiceren van de nieuwste wetenschappelijke inzichten stimuleren we de toepassing van ‘natuurlijk groen’.
Voor wie?
We richten ons op de gemeentelijke en provinciale politiek, op beleidsmakers, adviseurs en (organisaties van) bedrijven die bezig zijn met de planning en ontwikkeling van het stedelijke gebied en van stedelijke regio’s. In feite op iedereen die invloed heeft op de aankleding van onze leefomgeving. Dat geldt dus ook voor initiatieven van betrokken burgers.
Natuurlijk groen
De Groene Stad stimuleert een meer doordachte inzet van ‘groen’ bij projecten die zich richten op de oplossing van lucht- en waterproblematiek, maar ook op het tegengaan van sociale en maatschappelijke verloedering in stedelijke gebieden. In onze visie kan ‘groen’ een belangrijke bijdrage leveren aan het vitaliseren onze binnensteden en – ruimer gedefinieerd – ook aan stedelijke regio’s. Groen draagt bij aan attractievere, leefbaardere en gezondere steden. Een aantrekkelijke woonomgeving speelt een positieve rol bij de economische ontwikkeling van het stedelijk gebied. Ook liggen er volop kansen om bedrijfsterreinen te vergroenen, wat leidt tot een attractievere, gezondere werkomgeving. Dat alles vergt een vernieuwing in het planologisch denken op lokaal, regionaal en landelijk niveau, mede vanuit een groene dimensie
Groen als investering
Doordacht aangelegd en goed onderhouden groen levert veel op. Niet alleen voelen burgers zich prettiger in een groene omgeving, maar er zijn ook opbrengsten die in geld kunnen worden uitgedrukt. Wij investeren – samen met anderen – in de verdere ontwikkeling van meetinstrumenten die op een verantwoorde manier de meer concrete baten van groen in kaart brengen. Die liggen op economisch en op sociaal vlak. Groen afdoen als een luxe is ‘oud denken’ en strookt niet met de uitkomsten van onderzoek. Integendeel, investeringen in groen betalen zichzelf terug. Direct in geld of door aantoonbare besparingen. 
Succesvolle projecten
In de afgelopen jaren heeft De Groene Stad, al dan niet samen met andere partijen, een aantal succesvolle projecten gerealiseerd. Een voorbeeld hiervan is het programma De Groene Agenda waarin kennisinstellingen samen met ondernemers innovatieve groenconcepten ontwikkelen en testen. De Groene Stad werkt hierin samen met Royal Flora Holland en vooraanstaande kennisinstellingen zoals de WUR en de VU.
Uitgave DGS-factsheets
In deze serie publicaties worden de uitkomsten van wetenschappelijk onderzoek naar het effect van groen op onze woonomgeving, leerprestaties, gezondheid en werkomgeving op een toegankelijke manier beschreven. In deze factsheets komt naar voren dat groen niet alleen een mooi decor biedt maar ook meerwaarde levert op verschillende maatschappelijke terreinen. Op de internetsite van De Groene Stad kunnen bezoekers doorklikken naar de achterliggende wetenschappelijke studies.
Toekomstige projecten
In de toekomst zullen workshops worden georganiseerd rond thema’s zoals ‘Groen en de reductie van fijnstof’, ‘Vergroening van bedrijfsterreinen in de praktijk’ en ‘Groen en Gezondheid’, ‘De economische baten van groen’, ‘Groen en waterberging’ enz. In de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2018 zal De Groene Stad pleiten voor meer aandacht voor de aanleg en het onderhoud van groen, de positieve rol die groen kan spelen bij verschillende milieuproblemen in en rond steden en de potentie van groen bij het verbeteren van onderwijsprestaties en sociale cohesie.
Verbreding
De initiatiefnemers van De Groene Stad willen nu komen tot een groter draagvlak voor hun inspanningen. Ze staan open voor samenwerking met bedrijven uit andere sectoren, met gemeentelijke en provinciale overheden en met kennisinstellingen die geen specifiek ‘groene’ achtergrond hebben.
De Groene Stad Charta
Deze ambitie heeft geleid tot de introductie van De Groene Stad Charta. Door zich aan te sluiten bij de Charta ondersteunen bedrijven en overheden de doelstellingen en het werk van De Groene Stad. Ze ondersteunen ook het tot stand komen van regionale DGS Charta netwerken. Deze regionale initiatieven zien we niet als ‘al weer een nieuwe’ op zichzelf staande activiteit. Nadrukkelijk wordt samenwerking gezocht met al bestaande netwerken van ondernemers, initiatieven van banken en samenwerkingsverbanden. Tijdens bijeenkomsten wordt – toegespitst op een stad of regio – kennis en inzicht in de mogelijkheden voor vergroening gedeeld. Dat geldt ook voor de VNG en andere samenwerkingsverbanden van gemeenten. Aangezien die laatsten veelal zijn gebaseerd op de omvang van gemeentes (G4, G32), ligt een thematische meer dan een regionale benadering voor de hand. In de Charta netwerken worden contacten gelegd en worden ideeën en initiatieven ontwikkeld voor een aantrekkelijker, leefbaarder, veiliger en beter bereikbare woon- en werkomgeving. De Groene Stad Charta netwerken zijn onafhankelijk, beleidsvrij en gericht op samenwerking. Het delen van kennis van ervaring toegespitst op een bepaalde regio of thema is het doel.
Ondertekening
Met de ondertekening van De Groene Stad Charta geven de ondertekenaars aan dat zij deze uitgangspunten onderschrijven en een samenwerking willen aangaan voor een groenere toekomst van Nederland.
Wat betreft de bewustwording van het belang van vergroening van steden speelt stichting De Groene Stad een belangrijke rol. De Groene Stad geeft al jaren voorlichting, belicht succesvolle praktijkvoorbeelden en deelt nieuw wetenschappelijk inzichten met beleidsmakers, politici en bestuurders. De Groene Stad stimuleert op deze manier een grotere, effectieve inzet van groen in onze steden. Zie hiervoor onze website www.degroenestad.nl of volg ons op Facebook https://www.facebook.com/degroenestad/
 
Voor meer informatie kunt u ons bereiken via het Projectbureau De Groene Stad info@degroenestad.nl in Den Haag of telefoonnummer 0612409669.
 
 
 
 

Volgens een Europees onderzoek hebben mensen die wonen dichtbij bomen, in een groene omgeving een kleinere kans op het krijgen van obesitas, inactiviteit en afhankelijkheid van antidepressiva. Voor Schotse mannen van middelbare leeftijd die wonen in een groene omgeving ligt het sterftekans 16% lager dan bij hun leeftijdsgenoten die wonen in stedelijke omgevingen zonder groen. Zwangere vrouwen functioneerde beter dankzij het wonen in een groene omgeving, ze hadden een lagere bloeddruk en baarden grotere baby’s. Volgens het onderzoek zorgt een groene omgeving bovendien voor minder allergieën, een hoger gevoel van eigenwaarde en een betere mentale gezondheid.
Het onderzoek is uitgevoerd door elf onderzoekers van het Institute for European Environmental Policy (IEEP). In een jaar tijd hebben zij meer dan 200 academische onderzoeken bestudeerd. Het gaat om een primeur: nooit eerder is er in het vakgebied van natuur, gezondheid en welzijn een zo groot en breed opgezet onderzoek verricht. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van Friends of the Earth Europe.
Volgens Robbie Blake van Friends of the Earth Europe is het bewijs groot en sterk, dat gemeenschappen en mensen alleen kunnen gedijen als ze toegang hebben tot de natuur. “We hebben allemaal de natuur nodig in ons leven. Die geeft ons vrijheid en helpt ons gezond te leven, maar achtergestelde gemeenschappen zijn routinematig afgesloten van de natuur in hun omgeving en dat is verstikkend voor hun welzijn.” Dit fenomeen wordt benoemd in verschillende artikelen die gebruikt zijn in het onderzoek. De onderzoekers signaleren een onlosmakelijke band tussen enerzijds maatschappelijke ongelijkheid, zoals ongelijkheid in rijkdom en anderzijds de mate waarin bevolkingsgroepen toegang hebben tot de natuurlijke omgeving.
De directeur van IEEP Patrick ten Brink prees Europese steden zoals Oslo en Vitoria-Gasteiz, die stappen ondernemen om de natuur toegankelijk te maken voor iedereen. “We moeten ons hierdoor laten inspireren en samenwerken, zodat alle Europeanen binnen de komende tien jaar de natuur binnen 300 meter van hun huizen hebben.”
Uit eerder Amerikaans onderzoek bleek al, dat ziekenhuispatiënten die uitzicht hadden op bomen vanaf hun ziekenhuisbed een dag eerder ontslagen werden, dan die zonder dat uitzicht.

Bijna één miljoen planten en 40.000 bomen – als men in China een futuristische, groene stad wil bouwen, dan worden er geen halve maatregelen getroffen. Liuzhou wordt de eerste echt ‘bomenstad’ in de wereld. Het groen zal niet alleen groeien op de grond, maar ook op de balkons en daken. De stad is zo ontworpen, dat de groen beplante gebouwen zo opgaan in de bergen op de achtergrond.
Het project Liuzhou is een voorbeeldproject, bedoeld om te laten zien hoe de snelgroeiende Chinese populatie kan worden gehuisvest zonder dat het land omkomt in de koolstofvervuiling. In de eerste fase zal de nieuwe stad 30.000 inwoners huisvesten. Ze is voorzien van een treinstation, ziekenhuis, scholen en commerciële gebieden. De belangrijkste bronnen van energie zullen zonne- en geothermische energie worden.
Het concept en het ontwerp komen van de Italiaanse architect en stedelijk ontwerper Stefano Boeri. Hij en zijn medewerkers hebben onder andere het verticale bos ontworpen, dat te zien is in Milaan en een soortgelijke toren die gebouwd gaat worden bij de Jaarbeurs in Utrecht. In de visie van Boeri hebben de bomen de functie koolstofvervuiling tegen te gaan en tegelijk te zorgen voor meer schaduw, zodat de temperaturen in de stad lager blijven en er minder energie hoeft te worden gebruikt voor airconditioning. Hij noemt het planten van stedelijke bossen van essentieel belang voor het afremmen van de opwarming van de aarde en noemt het één van de belangrijkste manieren om om te gaan met klimaat verandering.

‘De bodem eronder is minstens zo belangrijk als het groen zelf!’

‘Het zit ‘m in de bodem’. Je hoort het Jacqueline Baar zeggen. Voor Jacqueline is het volkomen vanzelfsprekend dat je alleen maar zinvol kunt nadenken over de aanleg van groen in de stad als je niet ook stilstaat bij de bodem en het bodemleven. Zonder dat geen planten en geen bomen. Als de bodemcondities geschikt zijn, gaat de bodem ‘leven’. Dat bevordert de wortelgroei, zorgt voor voldoende nutriënten en een goede bodemstructuur’.
Dr. Ir. Jacqueline Baar, oprichtster van Biomygreen BV, raakte al tijdens haar studie Biologie aan de Landbouw Universiteit Wageningen gefascineerd door de bodem en het bodemleven. En meer specifiek door mycorrhizaschimmels die een belangrijk deel uitmaken van het onderaardse leven. Ze leven samen met planten, bomen en de meeste akkerbouwgewassen. Mycorrhizaschimmels vormen ‘een schakel’ tussen de plant en de bodem waardoor er goede wortelgroei en een verhoogde opname van voedingsstoffen en water kan plaatsvinden.
Na haar promotie besloot Jacqueline zich verder te verdiepen in dit onderwerp. Zij studeerde in de Verenigde Staten aan verschillende universiteiten waaronder de University of California in Berkeley.
Toen aan haar avontuurlijke studieperiode in de Verenigde Staten een einde kwam, ging ze werken aan de Radboud Universiteit en vervolgens bij Praktijkonderzoek Plant en Omgeving van de Wageningen University. Daar richtte ze zich in het bijzonder op de toepassing van mycorrhizaschimmels. Ze onderzocht de mogelijkheden om deze schimmels op een verantwoorde manier toe te passen in de akkerbouw, tuinbouw, boomverzorging en bij natuurbeheer. In 1999 richtte Jacqueline de Mycorrhizawerkgroep op, waarin zij bedrijfsleven en onderzoekers samenbracht. Van 2007 tot 2011 leidde ze een Europees netwerk dat zich ten doel stelde de toepassing van mycorrhizaschimmels te bevorderen. Tegenwoordig is ze directeur van Biomygreen BV, een adviescentrum gespecialiseerd in duurzame bodemtechnologie. Biomygreen staat voor biomimicry, micro-organismen, mycorrhizaschimmels en groen. ‘Duurzame bodem is economie’ – is een belangrijk uitgangspunt. Bodem van goede kwaliteit zorgt voor optimale groei van planten, bomen en gewassen en dat leidt tot hoger economisch rendement. Jacqueline onderstreept de gunstige eigenschappen van groen voor het stedelijke milieu, waaronder wateropname en luchtzuivering. De bodem vervult in haar visie een sleutelrol bij de ontwikkeling van duurzaam groen. Op 28 november jl. heeft Jacqueline Baar namens Biomygreen BV de Groene Stad Charta ondertekend. Daarmee steunen bedrijven en overheden de doelstellingen en het werk van De Groene Stad. Ze onderstrepen er bovendien mee dat ze samen met anderen willen werken aan een groene, duurzame toekomst van Nederland. Haar motivatie verwoordt ze als volgt: ‘Wij vinden dat de bodem onder het groen minstens zo belangrijk is als het groen zelf. Je kunt wel meer groen in een stedelijke omgeving willen, maar alleen als de bodem goed is zal het groen zich ontwikkelen. Biomygreen ziet een levende bodem als essentiële voorwaarde voor de goede ontwikkeling van wortels waardoor het groen bovengronds vitaal blijft. Er ontstaat een betere structuur waardoor water adequaat wordt afgevoerd. Deze
opvatting en overtuiging zal bij de ontwikkeling van nieuwe plannen voor De Groene Stad een vast onderdeel van onze inbreng zijn’.
Bij de ontwikkeling van nieuwe concepten en plannen in het kader van De Groene Stad zal Jacqueline als specialist bodemtechnologie ongetwijfeld een belangrijke bijdrage leveren aan de duurzame vergroening van onze gebouwde omgeving.

Dinsdag 28 november jongstleden hebben o.a. VNO-NCW, Topsector T&U en NLGreenlabel en een serie bedrijven de eerste De Groene Stad Charta ondertekend! Hierbij een foto impressie van deze feestelijke bijeenkomst.

De Groene Stad Charta
Deze tijd stelt bijzondere eisen aan verantwoordelijke bestuurders en ondernemers in ons land. De uitdaging is om bij een groeiende bevolking de leefbaarheid van onze steden op peil te houden en de landelijke gebieden te ontzien en vitaal te houden en om onze welvaart te bestendigen. De aanzienlijke groei van onze bevolking vergt het bouwen van ca. 900.000 nieuwe woningen, het in banen leiden van de toenemende verkeersstromen, ruimte te geven aan ondernemers en zo voort. Dat alles met in het achterhoofd de ambitie om de klimaatdoelen van Parijs te halen. Dat vergt veel aandacht voor innovatieve technologische ontwikkelingen op het gebied van energie, mobiliteit, lucht- en waterkwaliteit en de woon- en werkomgeving. Er bestaat groeiende maatschappelijke consensus over de noodzaak onze natuur en het klimaat te ontzien. Maar ook neemt het vertrouwen toe dat we op basis van goede samenwerking en de gevoelde noodzaak om tot oplossingen te komen, deze uitdagingen het hoofd kunnen bieden. Duurzaam ondernemen, klimaatadaptatie en het bevorderen van biodiversiteit zijn verschillende invalshoeken voor het bereiken van één doel: het leefbaar houden van ons land in een tijd waarin het intensieve gebruik van onze ruimte toeneemt.
Stichting De Groene Stad
Wij gebruiken het begrip De Groene Stad in overdrachtelijke zin. Een groene stad of een groene stedelijke regio is meer dan een stad met veel plantsoenen en parken. Het is een woon- en werkomgeving waarin bewust wordt stilgestaan bij de toegevoegde waarde van natuurlijk groen aan de gezondheid, de omgeving van scholen en zorginstellingen, bedrijventerreinen en het vitaliseren van binnensteden. Stichting De Groene Stad neemt dan ook met respect kennis van de vele verduurzamingsinitiatieven. De Groene Stad is er echter ook ervan overtuigd dat ‘natuurlijk groen’ op een kosteneffectieve manier een belangrijke bijdrage kan leveren aan het realiseren van de ambities. Ze stelt zich ten doel haar kennis over en ervaring met de toepassing van ‘groen’ samen te vatten, toegankelijk te maken en actief te communiceren. Het doel is niet alleen het stimuleren van ‘groener denken’ bij verantwoordelijke bestuurders, politici en ondernemers, maar ook het leveren van inhoudelijk bijdragen aan lopende programma’s en projecten.
Kennis- en inspiratie
Stichting De Groene Stad is een kennis- en inspiratieplatform. In het begrip De Groene Stad komt ons streven naar een attractieve, gezonde leefomgeving tot uitdrukking. Door het geven van voorlichting via verschillende kanalen en platforms, het uitlichten van succesvolle praktijkvoorbeelden, het monitoren en communiceren van de nieuwste wetenschappelijke inzichten stimuleren we de toepassing van ‘natuurlijk groen’.
Voor wie?
We richten ons op de gemeentelijke en provinciale politiek, op beleidsmakers, adviseurs en (organisaties van) bedrijven die bezig zijn met de planning en ontwikkeling van het stedelijke gebied en van stedelijke regio’s. In feite op iedereen die invloed heeft op de aankleding van onze leefomgeving. Dat geldt dus ook voor initiatieven van betrokken burgers.
Natuurlijk groen
De Groene Stad stimuleert een meer doordachte inzet van ‘groen’ bij projecten die zich richten op de oplossing van lucht- en waterproblematiek, maar ook op het tegengaan van sociale en maatschappelijke verloedering in stedelijke gebieden. In onze visie kan ‘groen’ een belangrijke bijdrage leveren aan het vitaliseren onze binnensteden en – ruimer gedefinieerd – ook aan stedelijke regio’s. Groen draagt bij aan attractievere, leefbaardere en gezondere steden. Een aantrekkelijke woonomgeving speelt een positieve rol bij de economische ontwikkeling van het stedelijk gebied. Ook liggen er volop kansen om bedrijfsterreinen te vergroenen, wat leidt tot een attractievere, gezondere werkomgeving. Dat alles vergt een vernieuwing in het planologisch denken op lokaal, regionaal en landelijk niveau, mede vanuit een groene dimensie.
Meer dan openbaar groen alleen
Uiteraard is openbaar groen een belangrijk aandachtsgebied van De Groene Stad, maar onze betrokkenheid gaat verder. Wij hebben veel kennis verzameld over de positieve effecten van de aanleg van meer groen rond scholen, ziekenhuizen en zorginstellingen. Maar ook over de rol van groen in en rond de werkplek, de potentie van particuliere tuinen bij waterberging en het vergroten van biodiversiteit. Een belangrijk aandachtsgebied in ontwikkeling is dat we steeds meer zicht krijgen op de rol die groen kan spelen in de strijd tegen fijnstof, als windkering en als geluiddempend element. Zaken die een belangrijk effect hebben op de leefbaarheid en daarmee op de kwaliteit van leven.
Groen als investering
Doordacht aangelegd en goed onderhouden groen levert veel op. Niet alleen voelen burgers zich prettiger in een groene omgeving, maar er zijn ook opbrengsten die in geld kunnen worden uitgedrukt. Wij investeren – samen met anderen – in de verdere ontwikkeling van meetinstrumenten die op een verantwoorde manier de meer concrete baten van groen in kaart brengen. Die liggen op economisch en op sociaal vlak. Groen afdoen als een luxe is ‘oud denken’ en strookt niet met de uitkomsten van onderzoek. Integendeel, investeringen in groen betalen zichzelf terug. Direct in geld of door aantoonbare besparingen.
Succesvolle projecten
In de afgelopen jaren heeft De Groene Stad, al dan niet samen met andere partijen, een aantal succesvolle projecten gerealiseerd. Een voorbeeld hiervan is het programma De Groene Agenda waarin kennisinstellingen samen met ondernemers innovatieve groenconcepten ontwikkelen en testen. De Groene Stad werkt hierin samen met Royal Flora Holland en vooraanstaande kennisinstellingen zoals de WUR en de VU.
Uitgave DGS-factsheets
In deze serie publicaties worden de uitkomsten van wetenschappelijk onderzoek naar het effect van groen op onze woonomgeving, leerprestaties, gezondheid en werkomgeving op een toegankelijke manier beschreven. In deze factsheets komt naar voren dat groen niet alleen een mooi decor biedt maar ook meerwaarde levert op verschillende maatschappelijke terreinen. Op de internetsite van De Groene Stad kunnen bezoekers doorklikken naar de achterliggende wetenschappelijke studies.
Toekomstige projecten
In de toekomst zullen workshops worden georganiseerd rond thema’s zoals ‘Groen en de reductie van fijnstof’, ‘Vergroening van bedrijfsterreinen in de praktijk’ en ‘Groen en Gezondheid’, ‘De economische baten van groen’, ‘Groen en waterberging’ enz.
In de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2018 zal De Groene Stad pleiten voor meer aandacht voor de aanleg en het onderhoud van groen, de positieve rol die groen kan spelen bij verschillende milieuproblemen in en rond steden en de potentie van groen bij het verbeteren van onderwijsprestaties en sociale cohesie.
Verbreding
De initiatiefnemers van De Groene Stad willen nu komen tot een groter draagvlak voor hun inspanningen. Ze staan open voor samenwerking met bedrijven uit andere sectoren, met gemeentelijke en provinciale overheden en met kennisinstellingen die geen specifiek ‘groene’ achtergrond hebben.
De Groene Stad Charta
Deze ambitie heeft geleid tot de introductie van De Groene Stad Charta. Door zich aan te sluiten bij de Charta ondersteunen bedrijven en overheden de doelstellingen en het werk van De Groene Stad. Ze ondersteunen ook het tot stand komen van regionale DGS Charta netwerken. Deze regionale initiatieven zien we niet als ‘al weer een nieuwe’ op zichzelf staande activiteit. Nadrukkelijk wordt samenwerking gezocht met al bestaande netwerken van ondernemers, initiatieven van banken en samenwerkingsverbanden. Tijdens bijeenkomsten wordt – toegespitst op een stad of regio – kennis en inzicht in de mogelijkheden voor vergroening gedeeld. De Groene Stad Charta netwerken zijn onafhankelijk, beleidsvrij en gericht op samenwerking. Het delen van kennis van ervaring toegespitst op een bepaalde regio of thema is het doel.
Ondertekening
Met de ondertekening van De Groene Stad Charta geven de ondertekenaars aan dat zij deze uitgangspunten onderschrijven en een samenwerking willen aangaan voor een groenere toekomst van Nederland.
 
 

Meer groen voorkomt hittestress in steden…
De opwarming van onze steden – hittestress – was dinsdagavond 5 september aanleiding voor een debat in de Tweede Kamer. Staatssecretaris Dijksma van Infrastructuur en Milieu werd geconfronteerd met een ongekend eensgezinde Kamer: meer groen in de stad is één van de belangrijkste oplossingen voor dit en andere problemen zoals wateroverlast die voortkomen uit klimaatverandering. Stichting De Groene Stad is blij met de door de Tweede Kamer uitgesproken steun voor haar werk. De afgelopen drie jaar voerde DGS een bewustwordingscampagne. Daarin stond de belangrijke rol die vergroening kan spelen bij het opvangen van de gevolgen van klimaatverandering, centraal.
Initiatiefnemer van het debat was Stientje van Veldhoven (D66). Zij noemde als actuele voorbeelden van mondiale klimaatverandering de rampzalige overstromingen in De Verenigde Staten en Azië. Ze stelde dat we in Nederland maatregelen moeten treffen om voorbereid te zijn op de gevolgen van klimaatverandering. Volgens het KNMI komt hevige neerslag veel vaker voor dan vroeger. Ook luchtvervuiling, opwarming- en fijnstofproblemen in onze steden hangen samen met klimaatverandering. Van Veldhoven concludeerde dat uitbreiding van het groen essentieel is voor een klimaatbestendige, duurzame stad. Groen verbetert het milieu, zorgt voor minder luchtvervuiling, zorgt voor waterberging, dempt geluidshinder en brengt verkoeling.
Remco Dijkstra van de VVD benadrukt dat steden leefbaar moeten blijven en moeten werken aan het vergroten van de bewustwording van het belang van groen. Lammert van Raan van de PvD benadrukte dat te vaak verkeerde prioriteiten vergroening in de weg staan.
Cem Lacin van de SP gaf aan dat tegels vervangen moeten worden door groen. Tenslotte betoogde Suzanne Kröger van Groen Links dat parkeerterreinen, sportvelden, schoolpleinen, daken en gevels allemaal veel groener zouden kunnen worden gemaakt. Volgens haar zou het Rijksvastgoedbedrijf het goede voorbeeld moeten geven.
Grote eensgezindheid in de Tweede Kamer dus over het belang van een Groene Stad. In een aantal moties werd de urgentie van meer groen in de stad, groene daken en gevels onderstreept.
Staatsecretaris Sharon Dijksma van IenM gaf aan dat het Deltaplan Ruimtelijke Adaptie en de Nationale Klimaatstrategie (NAS) eraan moeten bijdragen aan een grotere klimaatbestendigheid van Nederland. Ze onderstreepte de relevantie van deze plannen en benadrukte het belang van voortgang.
Wat betreft de bewustwording van het belang van vergroening van steden speelt stichting De Groene Stad een belangrijke rol. De Groene Stad geeft al jaren voorlichting, belicht succesvolle praktijkvoorbeelden en deelt nieuw wetenschappelijk inzichten met beleidsmakers, politici en bestuurders. De Groene Stad stimuleert op deze manier een grotere, effectieve inzet van groen in onze steden. Zie hiervoor onze website www.degroenestad.nl of volg ons op Facebook https://www.facebook.com/degroenestad/


 
 
Gisteren, 5 september, was het Duurzame Dinsdag. In Den Haag nam staatssecretaris Dijksma van het ministerie van Infrastructuur en Milieu de koffer in ontvangst met bijna 500 voorstellen om Nederland duurzamer te maken. Ook werden er prijzen uitgereikt voor de meest innovatieve ideeën en projecten. De VHG Groenprijs ging naar Dakpark Rotterdam.
Duurzame Dinsdag verzamelt duurzame ideeën uit de samenleving en brengt ze onder de aandacht van de politiek. Iedereen, jong en oud, bedrijf, ondernemer of maatschappelijke organisatie kan zijn of haar idee indienen om Nederland te verduurzamen. Drie voorstellen waren genomineerd voor de VHG Groenprijs, een ondersteuningsprijs waarmee het initiatief nog verder uit kan groeien. Dakpark Rotterdam, het grootste openbare park op een dak van Europa, werd door de jury tot winnaar uitgeroepen.
Bewonersinitiatief
Het Dakpark is het resultaat van een bewonersinitiatief dat ongeveer 18 jaar geleden ontstond. Samen met de stad en projectontwikkelaars heeft de buurt het park ontworpen. Sindsdien zetten bewoners zich blijvend in voor een veilig, mooi, schoon en gezellig park.
Jury-oordeel
De jury was vol lof over dit project: “Groen is gezond en een groen dak bespaart energie én draagt bij aan een klimaatbestendige stad. Met Dakpark Rotterdam verbindt groen bovendien de mensen die er wonen. Door het ‘van de wijk’ te maken is dit een duurzaam succes.”, aldus het juryrapport.
VHG-directeur Egbert Roozen onderschrijft dit oordeel van harte: “We kennen de VHG-prijs toe aan initiatieven die groen dichter bij de buurt brengen. Bijzonder aan dit initiatief is de samenwerking tussen bewoners, gemeente en groenprofessional (Hoek Hoveniers). Dat is nu precies wat we met deze prijs willen waarderen. Graag bekijken we samen met de Stichting Dakpark hoe we het initiatief verder kunnen helpen.”
VHG partner van Duurzame Dinsdag
Duurzame Dinsdag wordt georganiseerd door IVN, Instituut voor natuureducatie en duurzaamheid, in samenwerking met een aantal partnerorganisaties. Branchevereniging VHG is al enkele jaren partner. Daarmee wil zij de aandacht vestigen op de waarde van het natuurlijke groen in de verduurzaming van Nederland. “Het was een geweldig mooie Duurzame Dinsdag waarin het groen echt op de agenda stond”, aldus Roozen.
 

Amerikaans onderzoek: meer bomen planten in grote steden

Bomen in de stad zorgen voor minder luchtverontreiniging, halen koolstof uit de lucht en beschermen ons tegen de hitte, tijdens hittegolven. Uit nieuw onderzoek van de State University of New York (SUNY) blijkt dat bomen onze grote steden een besparing opleveren van tegen een half miljard euro’s aan gezondheidszorg, energiebesparing en milieubeheer. Tegen 2030 zal een op de tien aardbewoners leven in een stad van meer dan 10 miljoen inwoners. Stedelijke bossen kunnen helpen om die megasteden gezonder en houdbaarder te maken, aldus het onderzoek.
‘Vergroening van stedelijke gebieden is van essentieel belang’, aldus de schrijver van het rapport, Theodore Endreny van het College van Milieuwetenschap en Bosbouw van SUNY. ‘Bomen zijn van onschatbaar belang voor het menselijk welzijn en voor de biodiversiteit, ze staan aan de basis van onze kwaliteit van leven’. Stedelijke bossen helpen bij het bestrijden van het ontstaan van ‘hitte-eilanden’ in steden. Dat zijn gebieden die een aantal graden warmer zijn dan het omringende land, zodat de lucht- en waterverontreiniging er erger wordt en, bijvoorbeeld, werkende mensen minder productief worden.
Planten transpireren
Planten helpen de lucht af te koelen, onder meer doordat ze ‘transpireren’ dus water laten verdampen en doordat hun bladeren de warme zonnestraling tegenhouden. Ook binnen gebouwen kunnen bomen en planten helpen de (energie-)kosten van airconditioners te verminderen, door hun afkoelend effect.
De SUNY-onderzoekers bestudeerden de situatie in tien megasteden, waaronder Beijing, Moskou en Buenos Aires. Ze stelden vast dat het positieve effect van bomen in de stad nog tweemaal zo groot kan worden als er meer bomen worden geplant op trottoirs, pleinen en parkeerterreinen. Maar vooralsnog lijkt de tendens meer te gaan in de richting van grotere natuurgebieden, juist buiten de bebouwde omgeving. ‘Als we onze inspanningen concentreren op gebieden buiten de stad, verwaarlozen we de belangen van de meer dan 700 miljoen mensen die wonen in de veertig megasteden wereldwijd,’ al;dus Endreny.

Steeds meer aandacht voor duurzame oplossingen

In een rapport over luchtverontreiniging heft de Wereld Gezondheids Organisatie, de WHO, aangegeven dat in 2012 zeven miljoen sterfgevallen wereldwijd waren toe te schrijven aan vervuilde lucht. Als we ons realiseren dat sindsdien als gevolg van klimaatverandering het aantal hittedagen alleen maar is toegenomen, mogen we veilig aannemen dat vooral in de steden de luchtkwaliteit verder in gevaar is gekomen.
Bovendien stelt de Wereldbank dat 54,3% van de wereldbevolking nu woont in steden en verwachten de Verenigde Naties dat in de periode tot 2050 de stedelijke wereldbevolking zal toenemen met nog eens 2,5 miljoen. Dergelijke cijfers geven aan hoe noodzakelijk het is dat we oplossingen vinden voor de verbetering van de leefomgeving in onze steden. Gelukkig staan niet alle indicatoren op rood: er komt steeds meer aandacht voor duurzame oplossingen en een oplossingsrichting die steeds vaker naar voren wordt geschoven is ‘groene stadontwikkeling’.
Interdisciplinair
Walker Wells is directeur van het Amerikaanse programma voor groene stadsontwikkeling, ‘Green Urbanism’. Hij hanteert als definitie: ‘het ontwikkelen van gemeenschappen die wederzijds positief effect hebben voor de mens zowel als de omgeving’. De benadering is interdisciplinair: de kennis en ervaring van deskundigen zoals ecologen, stedenbouwkundigen, technici en economen komt eraan te pas.
Op basis van een verblijf van een jaar in Nederland en bestudering van innovatieve duurzame ontwikkeling schreef Timothy Beatley een beroemd geworden boek, ‘Groene stadsontwikkeling,: Leren van Europese Steden’. Daarin deelt hij zijn ervaringen en bepaalt hij de kwaliteiten die een stad in staat stellen groene stadsontwikkeling in praktijk te brengen.
Volgens Beatley delen ‘groene’ steden de volgende eigenschappen:

  • Ze tonen respect voor de ecologische grenzen, beperken hun ecologische ‘voetafdruk’ en onderkennen de samenhang  en de impact in hun relatie met andere steden en met de planeet Aarde in het algemeen.
  • Ze zijn ontworpen en functioneren op een wijze die samenhangt met de natuur.
  • Ze streven naar een circulaire, niet-lineaire economie, in samenhang met de hen omringende wereld.
  • Ze werken aan een zo hoog mogelijke graad van zelfvoorziening, met gebruikmaking van locale en regionale  productie van voedsel, energie en talrijke andere activiteiten.
  • Ze stimuleren bij hun inwoners een duurzame, gezonde leefstijl.
  • Ze benadrukken het belang van een hoge kwaliteit van leven in leefbare buurten en leefgemeenschappen.

Recycling
Dr. Steffen Lehmann beschrijft groene stadsontwikkeling aan de hand van een drietal invalshoeken:
* Energie en Grondstoffen, met focus op recycling en hernieuwbare energie;
* Water en Biodiversiteit, met focus op de bescherming van het ecosysteem en ontwikkeling van natuurlijke oplossingen voor stadsontwikkeling;
* Stadsontwikkeling en Vervoer, met focus op stadsontwerp en op sociale relaties die tegelijk duurzaam zijn en mobiel.
Zo onderkennen we drie hoofddoelen van de groene stadsontwikkeling, als manier om onze steden leefbaarder en duurzamer te maken:
* beëindigen van het gebruik van fossiele energie;
* beëindigen van de productie van afval
* beëindigen van de uitstoot van schadelijke stoffen.
Als we nu naar buiten kijken lijken die doelen nog erg ver weg. Maar zeker onder jongeren neemt de belangstelling voor de toekomst van onze wereld toe. Er is nog hoop voor onze planeet Aarde!