Berichten

Masterclass Stedelijk Voedselbeleid

Op dinsdag 22 januari 2013 komt Wayne Roberts, de drijvende kracht achter de Toronto Food Policy Council, naar Almere voor het geven van een masterclass. Centraal staan de achtergrond, opzet en uitwerking van een Food Policy Council (FPC), waarna de vertaalslag wordt gemaakt naar de Nederlandse situatie.

Veel Nederlandse gemeenten zijn bezig met het formuleren van een visie rondom voedsel. Zo’n visie kan worden vastgelegd in een gemeentelijk voedselbeleid. Het opzetten van een FPC helpt dit beleid concreet te maken. Toronto is één van de eerste steden wereldwijd die het thema voedsel serieus op de agenda heeft gezet. Centraal hierbij staat de Toronto Food Policy Council (TFPC), een organisatie die burgers, bedrijfsleven en overheid met elkaar verbindt.

Voedsel inzetten als middel
De TFPC ziet voedsel als middel om uitdagingen rondom gezondheid, kwaliteit van de leefomgeving, duurzaamheid en sociale thema’s aan te pakken. De TFPC doet voorstellen en zet projecten op die een gezond stedelijk voedselsysteem ondersteunen. Geïnspireerd door de TFPC is er een groot aantal FPC’s opgericht en vele boeken positieve resultaten.

Lessen voor een gemeentelijk voedselbeleid
Tijdens deze masterclass deelt Wayne Roberts zijn ervaringen met ambtenaren en bestuurders van Nederlandse gemeenten. Enkele centrale vragen zijn:

–          Hoe kan voedselbeleid ondersteunend zijn voor beleidsterreinen als gezondheid, sociale cohesie, bedrijvigheid, verkeer en criminaliteit?
–          Wat kost een FPC en wat levert het op? Hoe organiseer je het? Wat zijn succes- en faalfactoren?
–          Hoe breng je de verschillende lokale partijen (intersectoraal, multidisciplinair) bij elkaar en waarborg je de voordelen uit de samenwerking?
–          Wat is de rol van de gemeentelijke overheid en de verschillende gemeentelijke diensten hierbij?
–          Hoe mobiliseer je trendsetters onder de bevolking en maak je optimaal gebruik van hun kennis en draagvlak?

Meer informatie: www.masterclasswayneroberts.nl »

 

Stadslandbouw levert tal van oplossingen in stedelijk gebied

Stadslandbouw levert in New York een belangrijke bijdrage aan het oplossen van problemen die spelen in een wereldstad. Het is niet nieuw. Al in de jaren ’70 en ’80 werden in arme wijken Community Gardens ingericht waarmee een bijdrage geleverd wordt aan het oplossen van problemen in de stad.

De Community Gardens zorgen voor waterberging, sociale binding, vers voedsel voor bewoners en educatie. Programmamanager Groen en Welbevinden van het Productschap Tuinbouw (PT) Niko Moerman zag tijdens zijn studiereis naar New York dat groen daadwerkelijk een bijdrage kan leveren aan het oplossen van problemen in de grote stad.

‘Gaten’ in de stad
Moerman: “In het programma Groen en Welbevinden brengen wij groene oplossingen voor wereldproblemen onder de aandacht. In een stad als New York zie je dat in de praktijk. In de jaren ’70 en ’80 ontstonden als gevolg van de crisis ‘gaten’ in de stad. Eigenaren die hun huis of grond niet meer konden betalen gaven deze terug aan de gemeente. De gemeente bestemde ze tot Community Gardens. Private stichtingen zorgden voor de inrichting en organisatie van de Gardens en via vrijwilligers worden de tuinen onderhouden. Het voedsel komt ten goede aan de bevolking, die in deze arme wijken nauwelijks toegang heeft tot vers voedsel. Dat levert een belangrijke bijdrage aan de gezondheid van mensen. Bovendien worden in de Community Gardens mensen opgeleid, speelt het een rol in het onderwijs en ontwikkelt men er sociale contacten en vaardigheden. Dat levert een grote bijdrage aan welzijn.”

Speciale regioproducten
Ook in Nederland hebben wij problemen in grote steden waar stadslandbouw op deze manier een bijdrage kan leveren. Maar ook voor tuinbouwbedrijven in de regio rondom de stad biedt het kansen om andere, soms directe, ketens te ontwikkelen om de consument in de stad te benaderen. “Kleine boeren en tuinders in de regio rondom New York kunnen niet concurreren met grote bedrijven in andere regio’s. Maar het is in het belang van de stad om een leefbare en vitale regio te behouden met voldoende land- en tuinbouw. De producenten richten zich daarom op speciale regioproducten die zij in de stad afzetten. Een belangrijke rol daarbij spelen de ‘farmers markets’, speciaal ingericht om regionale producten aan de man te brengen. En een groot succes bij grote groepen bewoners die bewust willen leven en eten”, aldus Moerman.

Groen kan dus op allerlei manieren bijdragen aan het vergroten van de leefbaarheid in de stad. Het programma Groen & Welbevinden brengt via wetenschappelijk onderzoek, innovaties en campagnes de rol van groen onder de aandacht.

Meer informatie over de studiereis naar New York vindt u in de blogs van Esther Veen (onderzoeker stadslandbouw bij de WUR) en van Jan Vannoppen (directeur Velt – Vereniging voor Ecologisch Leven en Tuinieren in België).

Bron:
Productschap Tuinbouw

Programma bekend van Nationale Groendag met als thema Stedelijk Groen in Crisistijd

Op woensdag 26 september organiseren de VNG, Platform31/Nicis Institute, het ministerie van EL&I en Entente Florale Nederland de Nationale Groendag 2012 in Ermelo. Centraal thema is Stedelijk Groen in Crisistijd. Het ochtendprogramma staat in het teken van het congres, waarin het thema zowel op macro- als op microniveau aan de orde komt.

In de middag vindt de prijsuitreiking plaats van de nationale groencompetitie Entente Florale. Welke gemeenten winnen dit jaar de titel Groenste stad of dorp van Nederland?

Doel van het congres
Het doel van het congres  is om de aanwezige bestuurders en uitvoerende handvatten en ideeën aan te reiken hoe groen kan worden ingezet ten bate van welzijn en welbevinden van de inwoners, waarbij het woord “bate” ook verwijst naar baten: een doordachte inzet van groen levert namelijk op!

Prijsuitreiking Entente Florale / TEEB Stad
Het middagprogramma is samengesteld uit diverse elementen. Centraal staat de prijsuitreiking van de nationale groencompetitie Entente Florale, maar daarnaast ook de presentatie van het rapport The Economics of Ecosystems and Biodiversity (TEEB) Stad. Agnes van Ardenne, voorzitter Productschap Tuinbouw, is spreker tijdens het middagprogramma en zal de prijzen overhandigen.

Sprekers

  • Lian Merkx, Programmamanager Platform31/Nicis Institute, zij schetst het kader voor het congres naar aanleiding van het kennisatelier ‘Stedelijk groen in crisistijd’
  • Key-note speech door David Thompson, Director LDA Design, over het unieke project Olympic Park in Londen. Hoe kun je een gedeeltelijk vervallen gebied in het hart van de stad her ontwikkelen en tegelijk de gemeenschappen in de omringende stadsdistricten een beter toekomstperspectief bieden met sociale, economische en ecologische duurzaamheid op lange termijn? LDA design is ingeschakeld om namens de Olympic Authority dit park te leveren

Forum over Stedelijk Groen in Crisistijd met

  • Sander Dekker, wethouder gemeente Den Haag
  • Mirjam Sijmons, lid hoofddirectie ANWB
  • Romeo Malizia, Chief Operating Officer (COO) en Lid van de Raad van Bestuur bij Ballast-Nedam

TEEB Stad

  • Presentatie van het eerste TEEB Stad boek en toelichting door wethouder Olaf Prinsen, gemeente Apeldoorn

Prijsuitreiking Entente Florale

  •  Toespraak door Agnes van Ardenne, voorzitter Productschap Tuinbouw                        
  • Juryvoorzitter Gerard de Wagt van Entente Florale geeft toelichting op de jurering 2012 gevolgd door presentatie van de deelnemers

Datum en locatie
Stedelijk groen in crisistijd vindt plaats op donderdag 26 september in Hotel & congrescentrum Royal Tulip Heerlickheijd van Ermelo, Staringlaan 1 in Ermelo.

Inschrijven
U kunt zich aanmelden via de congreskalender van het Congres- en Studiecentrum VNG, dat de deelnemersregistratie verzorgt voor dit congres.

Doelgroep
De nationale groendag is bedoeld voor bestuurders en ambtenaren van de gemeentelijke overheid, de bouwwereld, medewerkers uit de groensector en anderen die zich op beslissings- of beleidsvoorbereidingsniveau bezig houden met de inrichting van het stedelijk gebied.

Kosten
Voor de doelgroep zijn geen kosten verbonden aan deelname.

Deelnemers aan de groencompetitie 2012
In de categorie steden nemen deel:

  • Haarlem
  • Nunspeet
  • Roosendaal
  • Weert

In de categorie dorpen en kleine steden (> 15.000 inwoners) nemen deel:

  • Bergeijk
  • Valkenburg (kern Schin op Geul)
  • Someren
  • Wierden
  • Woudenberg

 De Nationale Groendag wordt mogelijk gemaakt door

  • Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie
  • Entente Florale Nederland
  • Vereniging van Nederlandse Gemeenten
  • Platform31/Nicis Institute
  • ANWB
  • Plant Publicity Holland (PPH)
  • Productschap Tuinbouw
  • Branchevereniging VHG
  • Hoveniers Informatie Centrum (HIC)
  • Groenforum Nederland
  • Natuurmonumenten
  • Groei & Bloei
  • Vereniging  Stadswerk
  • NVTL
  • Groenkeur

Netwerk ‘De Vitale Groene Stad’
Entente Florale, Vereniging van Nederlandse Gemeenten, Platform31/Nicis Institute en ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie participeren in het programma ‘De Vitale Groene Stad’. Dit programma  heeft tot doel het woon-, werk- en leefklimaat (in de stedelijke omgeving) te verbeteren en het besef van de toegevoegde waarde van het groen te stimuleren. Een goede uitvoering hiervan vraagt om visie, creativiteit, meerjarenbeleid en met name een integrale aanpak vanuit de verschillende disciplines, om zo te komen tot een stedenbouwkundige visie (architect en landschapsarchitect) waarbij de groene component gelijk is aan grijs (infrastructuur), rood (steen) en blauw (water).

Download de uitnodiging »

 

Vooraankondiging Nationale Groendag, met als thema stedelijk groen in crisistijd

Op woensdag 26 september organiseren de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG), Platform31 (voormalig Nicis Institute), het ministerie van EL&I en Entente Florale Nederland de Nationale Groendag 2012. Centraal thema is Stedelijk groen in crisistijd.

In het ochtendgedeelte zullen de volgende vragen aan bod komen: Wat is de rol van groen in crisistijd? Is dat een kostenpost of juist een instrument dat kan en móet worden ingezet om economische en maatschappelijke redenen? Levert groen op? Zo ja, hoe dan?

Prijsuitreiking Entente Florale
Tijdens de middag vindt de prijsuitreiking plaats van de nationale groencompetitie Entente Florale. Welke gemeenten winnen dit jaar de titel Groenste stad of dorp van Nederland?

Aanmelden
Klik hier voor meer informatie »

Verslag van kennisatelier 'How to… Stedelijk Groen in Crisistijd'

Kaders stellen en effectief verwachtingsmanagement zijn belangrijk om als gemeente stedelijk groen met inzet van burgers mogelijk te maken. Het blijkt een effectieve strategie te zijn om bewoners te wijzen op de kans op waardestijging van hun gebied door aanwezig groen. Bewoners lijken zich meer in te willen spannen voor eetbaar groen dan voor esthetisch groen. Dit zijn enkele van de conclusies van het Nicis kennisatelier ‘How to… Stedelijk Groen in Crisistijd’, dat onlangs plaatsvond in Amersfoort.

Lucas Bolsius, burgemeester van Amersfoort, wil burgers nadrukkelijk informeren over de mogelijkheid van waardestijging van (vastgoed in) een gebied dankzij stedelijk groen. Dit vooruitzicht biedt een goede startpositie om bewoners zich te laten inzetten voor aanleg en beheer van stedelijk groen. Bewoners hebben immers zelf baat bij waardestijging van hun woning en woongebied.

Verwachtingsmanagement
De gemeente Arnhem presenteert haar project ‘Reizende Tuinen’, waarmee op tijdelijk braakliggende terreinen een tijdelijke tuin/groenvoorziening wordt gecreëerd. Bewoners mogen hiervoor zelf ideeën aandragen en uitvoeren. Voorwaarde is dat er altijd sprake moet zijn van een gemeenschappelijke functie. De grond blijft eigendom van de gemeente. Daarom is het van groot belang dat vanaf het begin duidelijk is dat de gemeente haar rechten op de grond behoudt en het groen verdwijnt wanneer er bouwplannen worden uitgevoerd.

Eetbaar groen trekt meer mensen aan
Uit een van de presentaties van de dag blijkt dat eetbaar groen (groente- en fruitplanten, kruidentuinen, et cetera) aantrekkingskracht heeft op een grotere en meer diverse groep mensen dan esthetisch groen. Op die manier kan eetbaar groen positief uitwerken op de sociale cohesie in een gebied. Eetbaar groen kent diverse vormen, onder meer volkstuinen en productie op stadsdaken.

Download hier het volledige verslag »

Bron:
Nicis Institute

Stedelijk Groen Fotowedstrijd 2012

Stedelijk Groen bv organiseert deze zomer een fotowedstrijd voor iedereen die werkzaam is in de institutionele groensector. Dit jaar is het thema ‘Parken’.

Naast de reguliere fotowedstrijd looft Stedelijk Groen ook tien prijzen uit voor de mooiste foto’s van de Coupe Mondiale op de Floriade. De foto’s worden beoordeeld door vakgenoten uit de groensector die, net zoals de fotografen, meedingen naar de prijzen.

Tot 8 oktober 2012 kunnen foto’s ingezonden worden. Vanaf 9 oktober tot en met 28 oktober worden de foto’s beoordeeld door vakgenoten uit de institutionele groensector. Kijk voor meer informatie op www.stedelijkgroen.com/fotowedstrijd.  

Symposium 'Verbetering leefomgeving bijen en andere bestuivers in stedelijk gebied'

Op 6 juni wordt in Rotterdam het symposium ‘Verbetering leefomgeving bijen en andere bestuivers in stedelijk gebied’ georganiseerd. Inrichters en beheerders van de openbare ruimte, bestuurders/beleidsmakers, volksvertegenwoordigers, (stads)ecologen en dak –en stadsboeren, volkstuinders en imkers zijn van harte uitgenodigd.

Het symposium wordt mede georganiseerd in het kader van 2012 het Jaar van de Bij. Op de website van het Jaar van de Bij is alles te lezen over het waarom van ‘het jaar’ en de activiteiten die in het land worden georganiseerd.

Sprekers zijn:
– ‘Keynote speaker’ is de wethouder Duurzaamheid, Buitenruimte en Binnenstad, Alexandra van Huffelen over een bijvriendelijke stad,
– de voorzitter Rotterdamse Bijenhouders vereniging het Ambrosiusgilde,
– Marco Hoffman van de Wageningen UR, de schrijver van de brochure ‘Biodiversiteit in tuin en plantsoen’,
– Niels de Zwarte van Bureau Stadsnatuur Rotterdam: ecologische verbindingszones en bestuivers.
– Carien de Jonge, stadsimker en filosoof

Convenant
Van het symposium wordt ook gebruik gemaakt om het convenant van Jaar van de Bij 2012 te ondertekenen. Nils Berndsen (portefeuillehouder buitenruimte Deelgemeente Noord is de eerste Rotterdamse (deelgemeente)bestuurder die het ‘bijenconvenant’ zal ondertekenen.

Dakakkerbijen
In de pauze van het symposium worden ook de bijenkasten op het dak van Het Schieblock onthuld door wethouder Alexandra van Huffelen. De kasten zijn onderdeel van de dakakkers (twee stadslandbouwdaken, zie elders een artikel in deze RMCourant).

Tijd en locatie
Datum: 6 juni
Locatie: Het Schieblock (in de Dépendence), Schiekade 189 (vlakbij Hofplein/Centraal Station), Rotterdam
Tijd: 12.30 – 17.00 uur
Aanmelden: Wouter Bauman, w.bauman@milieucentrum.rotterdam.nl (het aantal plaatsen is beperkt)

Participanten
Het symposium wordt georganiseerd door het: Rotterdams Milieucentrum in samenwerking met het Ambrosiusgilde, Bureau Stadsnatuur, Programmabureau Duurzaam (Gemeente Rotterdam), het Schieblock bv, ZUS, het Jaar van de Bij, de Deelgemeente Noord, Landschapsonderhoud Rotterdam, Wageningen Universiteit, Bijenstichting, Fleur de Bij en anderen.

Meer informatie »

Bron:
Rotterdams Milieucentrum

 

 

Tien procent meer groen in stedelijk gebied bespaart € 95 miljoen op ziektekosten

Er kan jaarlijks € 95 miljoen bespaard worden op ziektekosten bij mensen met depressie en angststoornissen als er in stedelijke wijken in Nederland tien procent meer groen komt. Met deze berekening komt adviesbureau KPMG in opdracht van het ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, gisteren tijdens het Nederlands Congres Volksgezondheid (NCVGZ) op de Amsterdamse VU.

Dit meldt de gratis krant Spits vandaag. “In een groene omgeving hebben mensen minder gezondheidsklachten. En groen heeft het meest effect op depressie-en angstklachten.” Dit zegt Mirella Buurman, huisarts en onderzoekster in Diemen-Zuid. “Groen werkt stressreducerend, zoals kijken naar natuur, erin lopen en zitten. Maar het nodigt ook uit tot bewegen, sociale contacten, en zorgt voor frisse lucht.” Wordt daarnaast flink bewogen in natuur, kan dat het sterftecijfer met soms wel dertig procent terugbrengen, betoogt de huisarts.

Lees het volledige bericht op Spits »

Bron:
Spits

 

Kansen voor groene speelruimten in stedelijk gebied

Spelen in de natuur is goed voor de gezondheid van kinderen. Ook vinden volwassenen het belangrijk, en kinderen vinden het leuk. Maar de meeste stadskinderen spelen weinig buiten, laat staan in de natuur. Alterra onderzocht kansen voor natuurrijke speelruimtes in steden en stuitte op een enorm draagvlak, maar ook op barrières bij realisatie.

Ouders durven vaak hun kinderen niet buiten te laten spelen; vanwege sociale- en verkeersonveiligheid. Mee naar buiten gaan doen ouders niet vaak. Ouders missen een bankje, aanspraak en uitzicht op wat aantrekkelijk ogend groen. Ook kinderen vinden het saai in de stad; er zijn geen andere kinderen om mee te spelen en de speeltuintjes die er zijn, zijn ‘voor de kleintjes’, zeggen ze zelf. Mensen en kinderen willen graag een natuurrijke speelruimte dicht bij huis, waar het tegelijk spannend, veilig en gezellig is.

Sociale binding
Zo’n plek draagt door zijn aantrekkingskracht bij aan de sociale binding in een wijk. Maar het is niet makkelijk zo’n plek te realiseren. Obstakels zijn de regels rond veiligheid; angsten, zorgen en wensen van ouders; het gebrek aan en de blijvende druk op ruimte in de wijk; de kosten of beter gezegd het bijeen brengen van de financiering; de zorg voor sociale veiligheid en de noodzaak van participatie.

Slim, sociaal en volhardend
Trekkers moeten slim, sociaal en volhardend zijn om alle obstakels te omzeilen. In dit rapport staan verschillende ideeën die kunnen helpen bij het realiseren van een natuurspeelruimte dicht bij huis.

Download het rapport »

Bron:
Alterra

Symposium 'Groen in zicht' over de waarde van stedelijk groen en innovatieve toepassingen

Het Hoveniers Informatie Centrum (HIC) organiseert samen met branchevereniging VHG op donderdag 23 september het symposium ‘Groen in Zicht’ in het WTC in Amsterdam. De waarde van stedelijk groen en innovatieve toepassingen staan deze dag centraal.

Stedenbouwkundigen, gemeenten, architecten, woningcorporaties, zorginstellingen, waterschappen en groenbedrijven kunnen zich tijdens dit symposium laten informeren en inspireren door een grote variëteit aan sprekers. Thema’s zijn onder andere: innovatief groen in het stedelijk gebied, urban heat, gezondheid, milieu en duurzaamheid.

Sprekers
Wat kan groen doen om het hitte-eilandeffect (urban heat island effect) te verminderen? Op deze vraag zal Rob van Dorland, wetenschappelijk onderzoeker bij het KNMI, ingaan. Dieter Grau van Atelier Dreiseitl uit Duitsland komt vertellen over intelligente systemen voor waterbeheer en waterretentie in stedelijke gebieden.

 

Groen op fijnstof
Bob Ursem (TU Delft) geeft uitleg over de invloed van innovatief groen op fijnstof. Daarmee bestaat het ochtendgedeelte van het symposium uit drie plenaire sessies. ’s Middags vindt verdieping plaats van de onderwerpen die ’s ochtends aan bod zijn gekomen. Men kan dan sessies naar keuze bijwonen. Over stedelijk groen en duurzame ontwikkelingen bijvoorbeeld. Of over innovatief verticaal groen. Belangstellenden kunnen bovendien het project ‘Bomen in bak’ bezoeken dat tegenover het WTC is uitgevoerd. Ook een bezoek aan het Beatrixpark per fiets behoort tot de mogelijkheden.

Bron:
Productschap Tuinbouw