Berichten

European City of Trees Award 2018

Heeft uw gemeente een innovatief bomenbeleid? Doe mee!

Bomen spelen een belangrijke rol in de stedelijke omgeving. Ze leggen CO2 vast en filteren fijnstof. Ook zorgen ze voor verkoeling en waterberging. Steeds meer gemeenten zijn zich bewust van deze waardevolle diensten van bomen en ondernemen gerichte actie om hun bomenbestand goed te beheren. Zet uw gemeente zich daarvoor ook in? Dan kunt u in aanmerking komen voor een bijzondere titel, namelijk die van European City of Trees 2018. Branchevereniging VHG en Stadswerk Nederland dagen u uit om uw gemeente daarvoor aan te melden!
De European City of Trees Award wordt jaarlijks toegekend aan een Europese gemeente die toonaangevende activiteiten ontplooit in boombeleid en -beheer. Initiatiefnemer is de European Arboricultural Councel (EAC), de Europese koepelorganisatie van boomspecialisten in 23 landen. Vanuit Nederland is VHG, de branchevereniging voor ondernemers in het groen, bij EAC aangesloten.

Aandacht voor bomen
Innovatief boombeheer in de schijnwerpers zetten en de aandacht vestigen op goede boomverzorging, dat is het doel van deze prijs. Onderneemt uw gemeente boomprojecten die worden ondersteund door goed management, ‘best practice’ en educatie/burgerparticipatie? Zoals bijvoorbeeld de gemeente Amsterdam doet? Amsterdam ontving de prijs in 2012 voor haar actieve aanplantbeleid en bijzondere iepencollectie. Ook draagt de stad actief de meerwaarde van bomen uit en zoekt het naar innovatieve oplossingen om bomen tot hun recht te laten komen. De bewoners worden bovendien actief betrokken bij het bomenbeleid van de gemeente. Treedt uw gemeente in de voetsporen van de hoofdstad? Meld u vandaag nog aan voor de European City of Trees Award!
En de winnaar is…
De European City of Trees Award wordt uitgereikt tijdens de Nederlandse Boominfodag, die in 2018 een internationaal karakter krijgt. De winnende gemeente kan rekenen op de nodige  publiciteit, zowel in Nederland als in Europa.
Deelnemen
Deelname aan deze verkiezing staat open voor alle Nederlandse gemeenten die een overzicht hebben van hun bomenbestand en werken met een geïntegreerd boombeheerplan. Ook moet de stad een boombeheerder hebben aangesteld die verantwoordelijk is voor het bomenbestand.
Jurering
De jury bestaat uit een deskundige uit het vak (boomspecialist), een vertegenwoordiger vanuit het gemeentelijk beleid en een vertegenwoordiger van EAC. De jury beoordeelt de inzendingen aan de hand van een aantal criteria. Vervolgens kiest de jury drie nominaties en brengt een bezoek aan deze gemeenten.
Aanmelden voor de ECOT Award kunt u doen door onderstaand formulier in te vullen. Dat kan tot 1 november 2017.

Meer bomen doen overstromingswater met een vijfde afnemen

Het doelgericht aanplanten van bomen op de oevers van rivieren kan de hoeveelheid overstromingswater met twintig procent doen afnemen. Dat berekenden onderzoekers van de universiteiten van Birmingham en Southampton.
Voor hun studie onderzochten de wetenschappers het stroomgebied van New Forest, stroomopwaarts van de stad Brockenhurst in Groot-Brittannië. Ze wilden nagaan hoe het strategisch aanplanten van bomen de piekhoogte van het overstromingswater kan beïnvloeden in de lager gelegen gebieden.

Watermanagement

“Uit ons onderzoek blijkt dat het strategisch aanplanten van bomen het risico op overstromingen vermindert”, zegt Simon Dixon van het Instituut voor Bosonderzoek aan de universiteit van Birmingham en hoofdauteur van de studie.
Door bomen aan te planten op de oever van een rivier over een afstand van ongeveer een vierde van de totale lengte van de rivier, kan de hoogte van het overstromingswater tot twintig procent verminderen. Naarmate de bomen groter en ouder worden, zal de hoeveelheid water die ze vasthouden nog toenemen.
Het resultaat toont aan dat goed watermanagement vaak niet erg ver moet gezocht worden, zegt co-auteur David Sear van de universiteit van Southampton.
“Natuurlijke processen zoals het aanplanten van bomen en het beheer van bestaande bossen is vaak voldoende om aan risicoreductie te doen”. Het onderzoek is verschenen in het vakblad Earth Surfaces Processes and Landforms.
Bron: IPSnews.be

Leuke prijsvraag 'onze boomwaard is goud waard'

Een buurtboomgaard is een heerlijke groene ontmoetingsplek. Daarnaast is het ook een paradijs voor tal van dieren. Landschapsbeheer Groningen, Friesland en Drenthe willen de aanplant of uitbreiding van boomgaarden daarom aanmoedigen. Daarvoor schrijven ze een prijsvraag uit. Welke buurt of wijk heeft het meest verrassende, originele of het mooiste idee voor een buurtboomgaard van Noord-Nederland? Een deskundige jury beloont het beste plan met 500 euro voor het uitvoeren van dat plan.
Stads- en dorpslandbouw zijn in. In steeds meer buurten en wijken telen buurtbewoners samen groenten en fruit. Een buurtmoestuin of –boomgaard is dan ook een bijzondere verrijking van de leefomgeving. Een boomgaard nodigt uit tot gezamenlijke activiteiten: een buurtbarbecue onder de overhangende takken van de walnootboom, samen jam maken, een buurtsnoeidag of een knutselmiddag voor de kinderen.
Prijsvraag
Met de prijsvraag ´Onze boomgaard is goud waard´ kan elke buurt of wijk in Groningen, Friesland en Drenthe, een mooi ´startbedrag´ winnen voor (uitbreiding van) een eigen boomgaard. Landschapsbeheer laat deelnemers zo vrij mogelijk. Of ze nu een plan hebben het herstellen van een historische boomgaard met oude rassen of de realisatie van een ultramoderne oranjerie of voor het beschutten van de boomgaard met een bessenstruikenomheining; het belangrijkste is dat het plan de buurt op zo veel mogelijk manieren verrijkt. De deskundige jury onder leiding van professor evolutionaire ecologie Louise Vet van de Wageningen Universiteit kijkt vooral of het plan op een originele manier de buurt en de natuur verrijkt.
Deelname
Buurten die willen meedingen naar de hoofdprijs, dienen voor 1 mei van dit jaar een plan te mailen naar Landschapsbeheer Groningen. Op www.landschapsbeheergroningen.nl staat meer informatie over de voorwaarden waaraan dit plan moet voldoen. Op 1 juni maken de drie noordelijke landschapsbeheer-organisaties zes genomineerden bekend. De uitreiking van de eerste, tweede en derde prijs vindt plaats op 1 oktober 2016 tijdens de slotmanifestatie van het project Groene knopen, Rode draden in Groningen.
Groene knopen, Rode draden
De afgelopen drie jaar hebben Landschapsbeheer Groningen, Friesland en Drenthe met steun van het, door het Prins Bernhard Cultuur Fonds beheerde, Helena Vrucht Fonds en samen met bewoners al zo’n 85 boomgaarden gerealiseerd. Daarnaast zijn er snoeicursussen gegeven. Het project ‘Groene knopen, Rode draden’ wil buurtbewoners bewust maken van de waarde van fruitbomen en vruchtenstruiken voor de biodiversiteit in de bewoonde omgeving.
bron: groningerkrant.nl

Interview met boomspecialist Willem Koot

‘Als je bedenkt wat zo’n boom allemaal al heeft meegemaakt, wat die allemaal al heeft ‘gezien’, dan is het toch prachtig dat je ervoor kunt zorgen dat zo’n boom langer kan blijven bestaan.’

Willem Koot, boomspecialist van beroep, was al op jonge leeftijd gefascineerd door bomen. Als kind is het natuurlijk enorm stoer om in hoge bomen te klimmen. Gaandeweg werd die kinderlijke fascinatie omgezet in professionele bewondering en besloot hij van de bomen zijn werk te maken. Hij werkt al 24 jaar bij Copijn Boomspecialisten. ‘Bomen zijn de langstlevende organismen op deze wereld, daar moeten we enorm zuinig op zijn. Ze maken onze omgeving leefbaar. Bomen vervullen zo veel functies. Het zijn enorme luchtzuiveraars, ze zorgen voor koelte en geven een stad uitstraling. Probeer je de Amsterdamse grachten zonder haar karakteristieke Iepen maar eens in te denken, dat is onmogelijk.’ Elke week gaat hij wel even kijken bij zijn favoriete boom -de 600 jaar oude Kroezeboom, een eik bij Tubbergen- die hij al 24 jaar verzorgt. ‘Als je bedenkt wat zo’n boom allemaal al heeft meegemaakt, wat die allemaal al heeft ‘gezien’, dan is het toch prachtig dat je ervoor kunt zorgen dat zo’n boom langer kan blijven bestaan.’
Zintuigen/Computer
Als boomverzorger- of boomspecialist- hang je de ene dag in de touwen om snoeiwerkzaamheden uit te voeren, maar zit je net zo goed achter je computer om de uitslagen van picus-metingen te analyseren. Met een picus geluidstomograaf kunnen door middel van geluidssignalen beschadigingen binnenin de boom in kaart worden gebracht. Een boom kan er van buiten gezond uit zien, terwijl hij van binnen aangetast blijkt te zijn. Om de veiligheid van een boom te kunnen waarborgen, is het dan ook van belang regelmatig onderhoudswerkzaamheden uit te voeren. Koot: ‘Mijn werk is proberen een boom te lezen, te begrijpen. Mijn oren, ogen, en handen zijn daarbij minstens net zo belangrijk als de technische apparatuur. Een ander mooi aspect van mijn baan is dat ik elke dag samen mag werken met mensen die, net als ik, affiniteit hebben met bomen en zich inzetten voor groen in de openbare ruimte.’
Bomenbeleid in Nederland
‘Wat veel mensen eigenlijk niet weten, is dat je als eigenaar van de grond waarop een boom staat, je een zorgplicht draagt voor die boom. Dit geldt zowel voor particulieren als voor gemeenten. Wat mijns inziens overigens vreemd is, is dat er in Nederland geen eenduidig beleid gevoerd wordt als het om het behoud van bomen binnen de bebouwde kom gaat. Zo mag je in Almere bij wijze van spreken zomaar bomen kappen, hanteren ze in Utrecht een beleid dat gebaseerd is op de leeftijd van de boom en de omtrek van de tuin. In Amsterdam is het kapbeleid daarentegen juist weer heel streng. Het is jammer om te zien dat duurzaam boombehoud helaas niet altijd centraal lijkt te staan.’
Boomverplaatsing Driebergen
In maart haalde Copijn het NOS Journaal met een wel heel bijzondere klus; de verplaatsing van twee markante bomen die in Driebergen plaats moesten maken voor een nieuwe woonwijk. Het betrof twee monumentale bomen: een zeventig jaar oude Mammoetboom (Reuzensequoia) en een even zo oude Watercipres, overblijfselen van een ooit op die plaats gelegen boomkwekerij. Vooral de wijze waarop de boom verplaatst werd was uitzonderlijk. Voor het eerst werd namelijk gebruik gemaakt van de zogenaamde vijzelmethode om een boom te verplaatsen, een techniek die voorheen enkel werd gebruikt voor het verplaatsen van (constructies van) gebouwen.
De methode werkt als volgt: stalen buizen van 8 meter lang worden op een diepte van 1.20 meter onder de boom geboord. De buizen worden vervolgens samengeperst totdat ze een soort stalen bloempot om de boom en zijn kluit heen vormen. Daarna wordt de boom voorzichtig gelift en kan hij met 12 meter per uur worden verplaatst.
Achter de schermen was Koot al zes jaar bezig met het uitdenken van een manier waarop bomen op relatief snelle wijze verplaatst zouden kunnen worden, zonder dat de boom te veel beweegt of de kluit uit elkaar valt. ‘Toen ons bedrijf gevraagd werd voor dit project, wist ik direct dat ik het op deze manier wilde aanpakken. Mensen hebben me voor gek verklaard en me verzekerd dat het onmogelijk zou zijn een boom op een dergelijke manier 50 meter te verplaatsen, het was immers nog nooit eerder zo gedaan. Maar ja, ‘kan niet’ komt niet in mijn woordenboek voor, dus ik dacht: ‘Dat zullen we nog wel eens zien!’. Het heeft me heel wat hoofdbrekens en slapeloze nachten gekost, maar gelukkig is het een groot succes geworden en een grote stap vooruit voor de boomverzorging in het algemeen’
Nazorgperiode
Het gaat, nu vier maanden later, goed met de twee bomen. De verplanting heeft ze niet aangetast, wat overigens geen toeval is. Koot: ‘We hebben de nieuwe groeiplaats vooraf zo goed mogelijk in kaart gebracht en ingericht, om zeker te zijn dat de wortels aan zouden slaan.’ Zo werden onder andere een zonnediagram uitgevoerd, de grondwaterstand gecheckt en werd gekeken of de bomen voldoende licht zou krijgen. Daarbij wordt een nazorgperiode van drie jaar gehanteerd, waarin de bomen goed in de gaten worden gehouden en zo nodig extra water krijgen toegediend. Daarnaast worden de bomen behandeld met ‘anti-verdamping’, een natuurlijke was die een klein laagje om de naalden vormt. Dit zorgt er voor dat de huidmondjes in de naalden gedeeltelijke worden afgesloten, waardoor het verdampingsproces wordt vertraagd. Terugkijkend kan volgens Koot gesproken worden van een zeer succesvolle verplanting – er zijn al 10 cm lange scheuten op de bomen te zien!- en zullen er op deze manier nog vele volgen. ‘Maar’, zo benadrukt hij: ‘het liefst laat ik de bomen natuurlijk met rust en houd ik mijn handen er vanaf. We komen alleen in actie als het echt niet anders kan.’