Berichten

Sjerp Bouma (VHG): Groene Stad, onmisbaar platform

Inzameling taxussnoeisel helpt groene sector beter te profileren
Sjerp Bouma, eigenaar en creatief vormgever van Outlook en Apola Groenprojecten is sinds 2012 bestuurslid van de groene ondernemersvereniging VHG. Hij was en is nog steeds initiatiefnemer en motor achter de taxusactie ‘Snoeien voor Leven’. In het kader van die actie wordt ook dit jaar in de zomermaanden weer een grote hoeveelheid taxussnoeisel binnengehaald, waaruit baccatine wordt gewonnen, grondstof voor kankerbestrijdende geneesmiddelen. Maar de taxusactie is slechts één van de activiteiten waarmee de VHG het fenomeen ‘groen’ breed onze de aandacht brengt. Tijd voor een interview, in vragen en antwoorden.
 
U bent initiator van de taxusactie, wat gaf voor u de doorslag om deze actie op te zetten?
‘Het mooie van de taxussnoeisel actie is dat ze tweeledig is. Eerste doel is zoveel mogelijk taxussnoeisel in te zamelen, zodat het kan worden gebruikt als grondstof voor een medicijn tegen bepaalde vormen van kanker. Wat wij normaal weggooien als afval vormt de basisstof voor chemotherapie. Wij vonden het als vereniging, als VHG, belangrijk om daar wat mee te doen. Vorig jaar zijn we ermee aan de slag gegaan, dit jaar hebben we de actie verder uitgewerkt en eraan gewerkt om zoveel mogelijk hoveniers bij de actie te betrekken.
Door de inzamelactie maken we een koppeling, in de beeldvorming, tussen aan de ene kant ‘groen’ en het nut van groen en aan de andere kant de inzet van ons als sector, de hoveniers, om zich te profileren als maatschappelijk bewuste ondernemers. Maatschappelijk ondernemend bezig zijn, maar daarnaast ook de groene boodschap ondersteunen.
Dit jaar hebben wij ook gemeenten benaderd om te zien of zij wilden deelnemen aan de actie. Wij hebben geprobeerd kleinere hoveniers te clusteren. Zo is het voor hen logistiek gemakkelijker hun snoeisel in te zamelen en in te leveren. Samen kun je zoveel meer bereiken en door het dit jaar veel groter aan te pakken hopen we dat de uiteindelijke opbrengst ook groter is. ‘
 
Bent u tevreden over het aantal deelnemers dat momenteel zich inzet voor deze actie?
‘Natuurlijk zijn wij trots en tevreden met de hoveniers die op dit moment meedoen, maar het kan altijd beter. In beginsel kunnen alle kleine en grote hoveniers meedoen aan het inzamelen, maar zover zijn we nog niet. Volgend jaar willen we nog eerder aandacht creëren voor de actie door op netwerkbijeenkomsten ons verhaal te doen.
Wat hoveniers op dit moment nog tegenhoudt is dat zij bang zijn dat het veel extra werk is. Maar die angst is overdreven. Het enige wat zij hoeven te doen is het afval, dat zij normaal zouden afvoeren, opvangen en bewaren totdat het wordt opgehaald. Door onze partners van Vergroot de Hoop wordt het snoeisel opgehaald en verzameld in grote bakken. Je moet mensen even een zetje geven, ze goed informeren en overtuigen.’
 
Heeft u nog bijzondere acties ondernomen om mensen te betrekken bij dit initiatief?
‘Wij hebben in onze VHG-nieuwsbrief duidelijk gemaakt dat wij dit jaar weer zouden deelnemen. Ook hebben we onze netwerkbijeenkomsten daarvoor gebruikt. Nu is de opvolging, de follow-up essentieel. Laten zien dat deze actie succesvol is, dat succes uitdragen. Zo wordt het volgend jaar voor nog meer hoveniers een vanzelfsprekende keuze om ook mee te doen. Sommige van onze leden hebben het doel nog niet helder voor ogen. Die kunnen we overhalen door de succesverhalen van andere deelnemers uit te dragen. Dat kan ook, want de reacties van hoveniers die wel meedoen zijn ontzettend positief. Onze rol is het allemaal zo te organiseren dat de leden het taxussnoeisel alleen nog maar moeten inzamelen en inleveren.’
 
 Deze taxusinzameling laat een specifiek aspect zien van het belang van ‘groen’. Wat vindt u van de ‘Groene Stad’, als platform? Is een dergelijk platform, met het belang van ‘groen’ als boodschap,  nuttig voor groenvoorzieners?
‘Ik vind de ‘Groene Stad’ enorm belangrijk, als platform. ‘Groen’ is een hele tijd alleen maar gezien als decoratie, als een kostenpost. Maar je ziet overal dat het besef van de waarde van groen, de manieren waarop een Groene Stad bijdraagt aan een gezonde leefomgeving, aan een leefbare stad, toeneemt. Maar je moet dat inzicht wel aan de man zien te brengen en ervoor zorgen dat het doorwerkt in het beleid van overheden en particulieren. Hoe beter je deze boodschap kunt verpakken en uitleggen, hoe duidelijker het wordt.
Als VHG zijn wij constant bezig om die groene boodschap te verspreiden. Een goede actie die het groene bewustzijn vergroot is een enorme aanwinst voor de inwoners van een stad en de groenvoorzieners zelf. Maar hoe krijg je zo’n boodschap over de bühne? Daarvoor is zo’n platform als de Groene Stad eigenlijk onmisbaar. Er worden succesvolle casussen getoond, wetenschappelijke onderzoeken worden gepubliceerd die argumenten aandragen voor de stelling dat groen essentieel is voor het welzijn van een stad. De Groene Stad verschaft ideeën en inspiratie voor plannen om onze steden groener te maken.
 
Heeft u  voorbeelden van dergelijke ideeën en van de mogelijke inzet van hoveniers, de VHG-leden?
‘Een enorme kans voor onze leden vind ik het feit dat wij als groenvoorzieners een oplossing kunnen bieden voor de wateroverlast in een stad. Dat is momenteel ontzettend actueel. Groen in een stad absorbeert heel veel van het regenwater waar veel steden tegenwoordig ontzettend veel last en schade van ondervinden. Wij zetten als vereniging sterk in op het weghalen van stenen en het daarvoor in de plaats aanleggen van groen.
Naast wateroverlast is ook hitte in veel steden een groot probleem en ook daartegen is vergroening een probaat middel en ook daar zetten wij op in. Nog een argument: het is wetenschappelijk bewezen dat kinderen die in een omgeving van asfalt en beton gedragsproblemen ontwikkelen, in een groene omgeving beter gaan functioneren en tot betere leerprestaties komen.
Het hoeven niet per se grote investeringen te zijn, maar door kleine aanpassingen in de omgeving kunnen al hele mooie dingen gerealiseerd worden. Een groenproject hoeft niet duur te zijn om al een enorme impact te hebben op het aanzien van de stad. Wij als VHG zien het als onze taak het belang daarvan aan alle verantwoordelijken duidelijk te maken.’
 

Honderden hoveniers snoeien voor leven

Vele honderden hoveniers zetten zich de komende maanden in voor kankerbestrijding. De nationale actie ‘VHG-hoveniers snoeien voor leven’ is woensdag officieel begonnen. Op Herdenkingspark Westgaarde in Amsterdam gaf de oncoloog professor dr. Hans Nortier het startschot. Samen met VHG-directeur Egbert Roozen en Rob Franken van Van der Tol hoveniers, onthulde hij het campagnelogo en het motto ‘Uw Taxussnoeisel, hun chemotherapie’.
De actie in het kort: de jonge twijgjes van de taxus baccata worden gesnoeid en opgevangen. Ze zijn  een belangrijk, natuurlijk ingrediënt voor de productie van chemotherapieën. Een belangrijk middel in de strijd tegen kanker.
Wanneer ontdekt?
Dr. Nortier vertelde dat ca. 25 jaar geleden men in de VS ontdekte dat uit Taxusbomen een stof kon worden gewonnen die bij kankertherapieën een rol kan spelen. Aanvankelijk richtte men zich op de schors van de boom. Probleem was dat er minstens drie meer dan 100 jaar oude bomen moesten worden gekapt voor de productie van één chemotherapie behandeling. Daarmee bleef deze therapie slechts voor een klein aantal mensen beschikbaar. Pas jaren later bleek dat ook de jonge scheuten van de Taxus baccata erg bruikbaar waren. Dat snoeisel kan jaarlijks worden ‘geoogst’ waardoor het in veel grotere hoeveelheden beschikbaar komt. Voor de productie van één chemotherapie sessie is ongeveer één kubieke meter jonge twijgjes nodig. Uit de naalden daarvan wordt de stof Baccatine 3 gehaald. Farmaceuten zetten deze stof om in Docetaxel, die de deling van kankercellen afremt.
Doordat nu steeds meer taxussnoeisel wordt ingezameld daalt de prijs van deze grondstof en dus ook die van de chemotherapieën. Daarmee is chemotherapie binnen het bereik van iedereen gekomen. Inzamelingsacties als die van de VHG zijn dan ook erg belangrijk. Dr. Nortier bedankte de VHG hoveniers dan ook namens de gehele oncologische beroepsgroep voor het initiatief.
nortier
 
Waarom Van der Tol meedoet
Rob Franken, directeur van Van de Tol Hoveniers is één van de deelnemende VHG-bedrijven. Hij is er trots op dat zijn bedrijf ook dit jaar weer mee doet. ‘Eindelijk kunnen we concreet iets bijdragen aan de strijd tegen kanker’.
Franken: over het belang van groen is allang geen discussie meer: een groene omgeving geeft rust, maakt gelukkig. Uit onderzoek blijken de goede effecten op onze gezondheid. Groen vermindert stress, het verlaagt de bloeddruk en mensen worden meer actief.
Dat veel planten tevens een geneeskrachtige werking hebben is al eeuwenlang bekend. In veel medicijnen die vandaag de dag gebruikt worden, zitten werkzame stoffen die in planten ontdekt werden.
Van der Tol snoeit hier op Herdenkingspark Westgaarde jaarlijks vele honderden meters taxushaag. Normaal gesproken verdwijnt het snoeisel op de composthoop. Nu weten we dat dat zonde is en dat er een belangrijker rol voor is dan meststof voor onze tuinen. Recyclen zit in onze bedrijfscultuur, maar deze toepassing van snoeisel van de taxus vinden we een heel bijzondere vorm daarvan. Hoveniers zijn bezig met de natuur, met alles dat groeit en bloeit. Ze zijn dus bewust of onbewust ook bezig met mensen.
Nu gaan we naar een dokter als we iets hebben, maar dat was vroeger anders. De Nederlandschen Hoveniers en hun voorgangers stonden in de Middeleeuwen in hoog aanzien wegens hun kennis van de medicinale werking van bomen, bloemen en kruiden. Ze hadden een rol vergelijkbaar met onze huisarts nu. Anno 2016 zijn we in een andere rol weer bezig met de genezing van mensen. Hoveniers zijn door het verzamelen van het snoeisel van de taxus baccata – via een omweg – weer doende met het op basis van grondstoffen uit de natuur, genezen van mensen. Ze dragen bij aan de strijd tegen de meest levensbedreigende ziekte van deze tijd.
Rob
 
Egbert Roozen
Egbert Roozen, directeur van de VHG, de brancheorganisatie van ondernemers in het groen, gaat in op de achtergrond van de VHG betrokkenheid. Ze wil daarmee het prachtige initiatief van stichting Vergroot de Hoop ondersteunen. De stichting Vergroot de Hoop heeft in de afgelopen jaren een efficiënte inzamelingsinfrastructuur opgebouwd en weet het snoeiafval succesvol te vermarkten.
Naast het feit dat het snoeiafval gebruikt wordt als grondstof voor chemotherapieën levert het per m3 ook nog een aanzienlijk bedrag op. In de voorgaande jaren heeft de stichting al meer dan € 2 miljoen uitgekeerd aan tientallen projecten. De via de VHG-bedrijven beschikbare gelden worden dit jaar geschonken aan Kinderen Kankervrij, KiKa.
roozen
De Taxus baccata in Nederland
Roozen merkt op dat de Taxus baccata in Nederland heel veel voorkomt. Bijna elke tuin heeft er wel één of meer.  De boom kan tot 15 meter hoog worden en heeft brede, naaldachtige blaadjes in een diep donkergroene kleur. De boom wordt veel toegepast als dichte heg in particuliere tuinen maar ook in parken, op begraafplaatsen enz. De heggen worden doorgaans in strakke lijnen gesnoeid.
Er kan worden gesnoeid van juni tot ongeveer september. Het snoeisel moet zo snel mogelijk nadat het is gesnoeid worden verwerkt, om er zo voor te zorgen dat de werkzame stoffen behouden blijven. Dertig meter heg levert één kubieke meter jong snoeisel op, goed voor ongeveer 18 gram Baccatine. Dat is genoeg voor één chemotherapie sessie. Er is dus heel wat snoeiafval nodig. Het gaat om de jonge scheuten, alleen het éénjarige snoeisel bevat Baccatine 3.
Het arbeidsintensieve traject voor de winning van Baccatine 3 was vroeger één van de redenen waarom chemotherapie zo kostbaar is. Natuurlijk geeft het verzamelen extra werk voor de VHG hoveniers. Maar onze mensen zijn professionals die weten hoe zo het snoeisel schoon kunnen houden. We doen het graag omdat we op deze manier kunnen bijdragen aan een goede zaak.
snoeien 2
Rien Schimmel vertegenwoordigt KiKa
Dit jaar zal de opbrengst van VHG actie worden geschonken aan de Stichting Kideren Kankervrij. Dat dit goed besteed is werd verteld door de Kika Ambassadeur Rien Schimmel. Kinderkanker is nog steeds doodsoorzaak nummer 1 onder kinderen, maar helaas is gericht wetenschappelijk onderzoek nog steeds een ondergeschoven kindje. Kinderen hebben andere behandelingen nodig dan volwassenen. Vermoed wordt dat kanker bij kinderen andere oorzaken heeft dan bij volwassenen. Hun lichamen zijn nog in ontwikkeling – in de groei – waardoor sommige medicijnen gewoonweg niet gebruikt kunnen worden omdat ze anders organen in de groei aantasten. Er is dan ook nog veel onderzoek nodig. Daarom is Kika zeer verheugd over de VHG-actie.
schimmel
Meer informatie over deze actie is te vinden op http://www.vhg.org/actueel-agenda/taxussnoeisel-inzamelactie

Landelijke taxus inzamelingactie tegen kanker

Onder het motto ‘Vergroot de hoop, verklein de kanker’ vindt van 15 juni tot en met 31 augustus de nationale inzamelactie taxussnoeisel plaats. Op diverse punten in Nederland kan dan taxussnoeisel worden ingeleverd. Dit snoeisel bevat een belangrijke grondstof voor het maken van geneesmiddelen waarmee men tijdens chemotherapie kanker bestrijdt.
De Taxus baccata is een boom die in Nederland heel veel voorkomt. Bijna elke tuin heeft er wel één of meer, aangeplant als sierboom of als heg. De boom kan tot 15 meter hoog worden en heeft brede, naaldachtige blaadjes in een diep donkergroene kleur. De boom wordt veel toegepast als dichte heg in particuliere tuinen maar ook in parken, op begraafplaatsen enz. De heggen worden doorgaans in strakke lijnen gesnoeid.
Voor de productie van medicijnen voor één chemotherapie sessie is ongeveer één kubieke meter jonge twijgjes nodig. Uit de naalden wordt de stof Baccatine 3 gehaald en farmaceuten zetten deze stof via een chemisch procedure om in de stof Docetaxel, die de deling van kankercellen remt.
Taxussnoeisel kan worden ingezameld van juni tot ongeveer september. Het snoeisel moet zo snel mogelijk nadat het is gesnoeid worden verwerkt, om er zo voor te zorgen dat de werkzame stoffen behouden blijven. Dertig meter heg levert één kubieke meter jong snoeisel op, goed voor ongeveer 18 gram Baccatine. Dat is genoeg voor één chemotherapie sessie. Er is dus heel wat snoeiafval nodig. Daarbij gaat het om jonge takjes, alleen het éénjarige snoeisel bevat Baccatine 3. Het arbeidsintensieve traject voor de winning van Baccatine 3 is één van de redenen waarom chemotherapie zo kostbaar is.
Vergroot de hoop
De inzamelingsactie is een initiatief van stichting Vergroot de Hoop. De stichting heeft in de afgelopen jaren een efficiënte inzamelingsinfrastructuur opgebouwd en weet het snoeiafval succesvol te vermarkten. Op deze manier werd in de voorgaande jaren al meer dan 2 miljoen euro uitgekeerd aan tientallen projecten.
Dit jaar heeft ook branchevereniging VHG zich weer verbonden aan de actie. De VHG is met meer dan 1100 leden de grootste vereniging van hoveniers, groenvoorzieners, boomspecialisten, dak- en gevelbegroeners en interieurbeplanters in Nederland. Hierdoor zijn zij een welkome aanvulling op de actie. Onder het motto ´Hoveniers snoeien voor leven´wil de VHG zoveel mogelijk leden van de VHG betrekken bij het in de zomermaanden snoeien van taxussen.
Alle hoveniers en particulieren kunnen meedoen. Bent u inzetbaar voor snoeiwerk bij particulieren of op begraafplaatsen? Wilt u snoeisel doneren of kunt u fungeren als inzamelplaats voor snoeisel in uw gemeente? Dat kan via http://www.vhg.org/actueel-agenda/taxussnoeisel-inzamelactie