Poké­mon Go kan inte­res­se jeugd in natuur ver­gro­ten

Games als Poké­mon Go kun­nen jon­ge­ren ken­nis laten maken met natuur, den­ken weten­schap­pers. Natuur­be­scher­mers zoe­ken al lan­ger naar manie­ren deze moei­lijk bereik­baar doel­groep te bena­de­ren.
Door game­sen­sa­tie Poké­mon Go zie je over­al jon­ge­ren, smartpho­ne in de aan­slag, naar bui­ten trek­ken om op Poké­mon te jagen. Dat merkt ook Mat­thijs Schou­ten, hoog­le­raar Eco­lo­gie van het natuur­her­stel aan Wage­nin­gen Uni­ver­si­ty. ‘Een vrien­din van me woont in Water­land, hart­stik­ke mooi daar. En haar zoon van vijf­tien, die nor­maal nooit bui­ten komt, is nu con­ti­nu bui­ten op zoek naar Poké­mon.’ Schou­ten vindt games en soft­wa­re die een extra laag over de rea­li­teit leg­gen – aug­men­ted rea­li­ty – dan ook een veel­be­lo­ven­de manier om jon­ge­ren de natuur in te krij­gen.
Dat is geen over­bo­di­ge luxe. Steeds min­der jon­ge­ren erva­ren de natuur tij­dens hun jeugd, zegt Arjen Buijs, seni­or onder­zoe­ker bij Alter­ra Wage­nin­gen UR. In 2005 sloeg de Ame­ri­kaan­se auteur Richard Louv alarm over wat hij ‘natu­re-defi­cit dis­or­der’ noemt in het boek Last child in the woods. Dit gebrek aan jeug­di­ge natuur­er­va­rin­gen, zegt Buijs, bete­kent dat ze ook op late­re leef­tijd moge­lijk min­der inte­res­se heb­ben in natuur. En dus min­der geneigd zijn natuur­be­scher­ming finan­ci­eel te steu­nen.
Natuur­be­scher­mers maken zich dan ook zor­gen over hun draag­vlak, zegt Schou­ten, die ook als seni­or stra­teeg is ver­bon­den aan Staats­bos­be­heer. ‘Wij doen van over­heids­we­ge bos­be­heer voor alle Neder­lan­ders. Wan­neer we mer­ken dat velen de weg hier­naar­toe niet vin­den, wil­len we de drem­pels slecht­ten die hen tegen­hou­den.’ Ook kam­pennatuur­or­ga­ni­sa­ties, als Natuur­mo­nu­men­ten en het Wereld Natuur­fonds, al een decen­ni­um met krim­pen­de en ver­grij­zen­de leden­be­stan­den.
Foto cre­dit
Vir­tu­e­le media, zoals Schou­ten ze noemt, zou­den jon­ge­ren meer bij de natuur kun­nen betrek­ken. ‘De natuur moet wel echt een rol spe­len, echt mee­doen in zo’n game’, zegt Schou­ten. Spe­lers zou­den bij­voor­beeld pas ver­der mogen komen als ze een bepaal­de bloem vin­den. Het is niet vol­doen­de de natuur alleen als decor te gebrui­ken. Schou­ten heeft al eni­ge prak­tijk­er­va­ring. Zo resul­teer­de een samen­wer­king met de Tech­ni­sche Uni­ver­si­teit Eind­ho­ven (TUe) en de Fon­tys Hoge­school in een game over natuur. Met Hoge­school Saxi­on kijkt Schou­ten naar de moge­lijk­he­den van aug­men­ted rea­li­ty.
Onder vak­broe­ders ziet Schou­ten juist veel scep­sis over de moge­lijk­he­den van (vir­tu­e­le) media. Jon­ge­ren bren­gen hier­mee juist vele uren door in hun eigen rea­li­teit, die ze niet kun­nen spen­de­ren aan natuur­be­le­ving. Ook zou natuur in media ‘te mooi’ zijn, met een stroom adem­be­ne­men­de beel­den waar­bij een alle­daag­se bos­wan­de­ling ver­bleekt. De nieu­we wil­der­nis wordt vaak als voor­beeld gebruikt. Het Neder­lands film­suc­ces lok­te veel bezoe­kers naar de Oost­vaar­ders­plas­sen die daar teleur­ge­steld merk­ten dat je in een paar uur min­der ziet dan een film­ploeg in een paar jaar.
Ook Buijs ziet moge­lijk­he­den. Games als Poké­mon Go kun­nen jon­ge­ren voor het eerst de natuur in bren­gen, waar ze deze ‘op de ach­ter­grond’ bele­ven. Voor som­mi­ge zal dit een opstap­je zijn voor genie­ten van natuur om de natuur. ‘Bij­voor­beeld om te foto­gra­fe­ren, wan­de­len of voor natuur­stu­die.’ Min­der poten­tie ziet hij voor aug­men­ted rea­li­ty als edu­ca­tief mid­del; bij­voor­beeld door bezoe­kers via een mobiel scherm de namen van bomen te laten zien. ‘Dat is alleen inte­res­sant voor de men­sen die al gemo­ti­veerd zijn. Je spreekt geen nieu­we groe­pen aan.’
Ove­ri­gens is de link tus­sen Poké­mon en natuur nog op een ande­re manier heel pas­send. De beden­ker van de vir­tu­e­le beest­jes  Sato­shi Taji­ri liet zich inspi­re­ren door de insec­ten die hij tij­dens zijn jeugd ving.
Bron: resource.wageningenur.nl, Foto: Mat­thew Cor­ley