“Het Pad”: lopen naar psychisch herstel in het groen

Dat buiten in de natuur zijn goed voor ons is, dat voelt iedereen eigenlijk intuïtief wel aan. Maar, er is ook steeds meer wetenschappelijk onderzoek dat dit gevoel onderschrijft. Agnes van den Berg (Rijksuniversiteit Groningen) en Jolanda Maas (Vrije Universiteit) zijn wetenschappers die actief zijn op dit terrein. Uit hun onderzoek blijkt dat mensen die in het groen wonen, zich gezonder voelen en het ook zijn. Zo gaan zij minder vaak naar hun huisarts met gezondheidsklachten. Ook bij psychische klachten biedt groen uitkomst. Bewezen is dat niet alleen het zijn in het de natuur, maar zelfs ook het kijken naar afbeeldingen van groen, stress-verminderend werkt. Deze informatie wordt steeds vaker toegepast binnen de gezondheidszorg.

Het Pad

Het Pad is een wandelroute langs de Waal van ongeveer 210 kilometer, van Millingen tot Rockanje, die is uitgezet als nieuwe behandelvorm voor mensen met psychisch klachten als depressie, burn-out en chronische vermoeidheid. Patiënten bewandelen meerdaags Het Pad en werken door te lopen aan hun herstel en worden daarbij geholpen door speciale begeleiders.

Initiators achter dit project zijn de provincie Gelderland, het ministerie van Economische Zaken, de Radboud Universiteit Nijmegen en zorgverzekeraar Menzis, die hierover in 2012 een zogenaamde ‘Green Deal’ sloten. Inmiddels is de pilotfase afgerond en zijn de eerste resultaten te zien. Zo blijkt dat deelname aan Het Pad een significant positief effect heeft op bijna alle standaard-aspecten van depressie.

Groen als behandelkamer

Het Pad is maar één van de vele initiatieven die op dit terrein worden ontplooid. In een quick-scan die in opdracht van zorgverzekeraar De Friesland door Agnes van den Berg is opgesteld, worden nog een aantal andere projecten genoemd:

  1. Het Natuurbelevingspad

Psycholoog Ad Bergsma ontwikkelde deze wandeling met opdrachten, naar Fins voorbeeld. De Finse psycholoog Kalevi Korpela deed onderzoek onder 1.273 bewoners van de steden Helsinki en Tampere. Mensen die vaker piekeren en meer gebukt gaan onder het tempo van het moderne leven, melden dat verblijf in de natuur voor hen ‘helend’ werkt.

De Nederlandse route is zes kilometer lang en slingert door heuvelachtig bos. De weg combineert mooie uitzichten en biedt een intiem pad dat soms over plankieren loopt. Op de borden langs het pad staan een negental psychologische oefeningen beschreven, die het positieve effect van natuur moeten vergroten.

  1. Vitura

Vitura stelt mensen in staat hun vitaliteit duurzaam te verbeteren door gebruik te maken van een groene, natuurlijke omgeving. In deze omgeving kunnen mensen leren hun veerkracht te vergroten en herstellen van langdurige, stressvolle situaties.

Hun visie is dat deelnemers zelf ontdekken, geholpen door een multidisciplinair team van professionals, wat voor hen daarbij de ideale aanpak is. De omgeving waarin dit plaatsvindt is een combinatie van speciaal daarvoor ingerichte tuinen en de omliggende natuur, die ingezet wordt in het preventie- of herstelproces.

  1. Het groene medicijn

Deze site is een hulpmiddel om voorbeelden en kennis op het snijvlak van natuur en gezondheid te delen. Initiatiefnemer van deze site is Augie Vissers (tevens initiatiefnemer van het landelijke project www.beterinhetgroen.nl).